De kerstdagen draaien om familie, vrienden en gezellig samenzijn, maar helaas vieren massaconsumptie en verspilling hoogtij tijdens het feestgedruis. Terug naar de essentie van de eindejaarsperiode? We maakten een overzicht van hoe je het feest milieuvriendelijker kunt laten verlopen, zonder de sfeer te verpesten.

Alternatieve kerstbomen kunnen even gezellig zijn © Getty

De boom in

Een woonkamer zonder kerstboom zou een beetje triest zijn, al is dat wel de meest milieuvriendelijke oplossing. Creatieve zielen kunnen hun eigen versie van de kerstboom maken. Pimp een kamerplant, sla aan het knutselen met takken die je buiten vindt of zoek een tweedehandse kunstboom. Trap niet in de val van een nieuwe plastic kunstboom, die is immers niet milieuvriendelijker dan een echte naaldboom. Een stijlvol alternatief voor een boom is een kerstkrans. Die kan je gemakkelijk zelf maken of kopen bij lokale creatievelingen. Ook op tafel en doorheen heel het huis kan je creatief aan de slag met ecologisch verantwoorde versieringen. Hergebruik materiaal, ruil eens met vrienden of waarom geen versiering huren?

Wie niet zonder de lekker geurende kerstboom kan, kiest bij voorkeur voor een naaldboom met wortels, die in België werd gekweekt. Op die manier kan je ze na de feestdagen gewoon een plekje geven in je tuin. Of zoek een bedrijf dat de boom na gebruik zelf terug plant en verzorgt. Lichtjes zijn onontbeerlijk in een kerstboom, maar let goed op dat je kiest voor energiezuinige ledlampjes.

Meer tips over een duurzame boom via bewustverbruiken.be/

Maak zelf een kerstkrans van materiaal dat mooi droogt, zoals eucalyptustakken en gipskruid. Kleine stukjes kerstig groen kan je eventueel knippen uit struiken en bomen uit de tuin. Dennenappels en hulst zijn ook winterse accessoires die goed scoren in een kerstkrans. Pimpen kan dan weer met gouden belletjes. © An Denteneer

Romantisch kaarslicht

Laat gewone kaarsen - en zeker geurkaarsen - achterwege. Die zijn immers erg slecht voor het milieu. Ben je toch grote fan van kaarslicht? Kies dan voor kaarsen gemaakt van bijenwas, sojawas, koolzaadwas of raapzaadwas. Meer weten over dit onderwerp? Klik dan hier.

Het menu

Wat je op de borden van je gasten tovert, kan ook een duurzame touch krijgen. Kies voor bioproducten, fairtrade of kies voor lokale ingrediënten. En waarom één of meerdere gangen van het menu niet vervangen door een vegetarisch recept?

Kan je toch geen afscheid nemen van de tradities zoals foie gras? Ooit al eens het vegetarische alternatief van Gaia, Faux Gras, geproefd?

Laat je inspireren door het perfecte eindejaarsfeest van Michael Ternoot (Veg & Tables) of door het menu van Sara Surinx (De Groene Keuken) voor een plantaardig kerstmenu.

Vegetarisch hapje © gf

De cadeautjes

Een geschenk van vijftien euro kopen voor een familielid draait al snel uit op het aanschaffen van 'brol' of cadeautjes die nadien in de kast belanden. Kies bewust voor duurzame geschenkjes of bedenk een leuk alternatief.

Laat je inspireren door de duurzame geschenktips op de blogs Laura from the desert en Nom Eat.

Geef bijvoorbeeld een waardebon voor een avondje uit in het theater of een concertzaal of steek zelf de handen uit de mouwen - als je handig bent - en kies voor het upcyclen van oude spullen. Zelf koekjes bakken, siropen brouwen, zeep maken of groenten pekelen zijn leuk tijdens de wintermaanden en zorgen voor mooie, persoonlijke cadeautjes. Geen handige harry? Koop dan erg bewust. Hebbedingetjes uit 'eco friendly' winkels zijn vaak niet alleen erg origineel, ze zijn ook heerlijk duurzaam. Werken met wenslijstjes kan bovendien miskopen vermijden. Of waarom geen goed doel steunen? Volledig in lijn met de kerstboodschap.

Wanneer je de geschenkjes moet verpakken, doe dit dan niet door rollen inpakpapier in te slaan. Kies voor gepersonaliseerde pakjes gemaakt van krantenpapier, oud papier dat je leuk bestempelt of schoendozen.

Ontdek hier enkele leuke en ecologische manieren om cadeautjes in te pakken. Wedden dat alle gasten hopen dat ze van jou een pakje mogen ontvangen?

Pak je geschenken in met een doek en herbruikbare versieringen © Getty

Een schitterende kerstoutfit

Straal tijdens de feestdagen in een look die je op de kop tikte in een tweedehandswinkel of snuister in de kasten van je vriendinnen. Swishing, swapping, huren, vintage shoppen: allemaal duurzame opties! Bij Closet in the Cloud en Cou Cou Shop kan je terecht voor feestelijke huuroutfits.

Iets nieuws kopen is heus niet nodig, pimp dat zwarte jurkje met enkele opvallende accessoires en niemand zal merken dat dit kleedje al even in je kast hing. Een statement juweel, een rode lip of je meest gezellige kersttrui: kies voor iets waar je je goed in voelt.

De nasleep

Onze ogen zijn altijd groter dan onze maag, dus overschotjes zijn legio tijdens de feestdagen. Gooi ze niet weg, maar maak een heerlijk groentesoepje of vraag aan je gasten of je iemand kan plezier met wat restjes. Zorg dat er genoeg plaats is in je vriezer voor de feesten beginnen, zodat je overschotten of de soep die je gemaakt hebt kunt invriezen.

Als je een echte kerstboom kocht, kan je die in de tuin planten. Berg alle kerstversiering mooi op, zo kan je er volgend jaar opnieuw van genieten. Ook de geschenkverpakkingen komen volgend jaar opnieuw van pas. Toch afval? Recycleer zorgvuldig.

Nog meer inspiratie nodig? Het Netwerk Bewust Verbruiken verzamelde tien tips.