Hoe 2015 de ondergang van 'het dieet' betekende

04/04/16 om 14:58 - Bijgewerkt om 15:12

Het dieet is niet meer. Dat wil niet zeggen dat we tegenwoordig niet meer op onze voeding letten en iedere dag pizza als avondmaal eten, maar we hebben er gewoon een andere naam - en misschien ook wel betekenis aan gegeven.

Hoe 2015 de ondergang van 'het dieet' betekende

© iStock

Eerlijk: wat zijn de gevoelens die in je opkomen wanneer je denkt aan dieet? Hoewel het woord oorspronkelijk gewoon synoniem is voor je "eetgewoonten" , krijgt het steeds meer de bijklank van afzien, overgewicht en calorieën tellen. Deze negatieve connotatie is zelfs mede de oorzaak waarom heel wat diëten mislukken, schrijft ook The Institute for the Psychology of Eating. Een andere oorzaak beschreven wij hier al eens en wordt voor de gemakkelijkheid Het Laatste Avondmaalsyndroom genoemd. Diëten worden gezien als een korte, afgebakende periode in de tijd waarin je ontzettend ongelukkig bent, nee moet zeggen tegen al je favoriete snacks en je gewoon absoluut niet gezellig bent. Voedingsdeskundigen raden hun patiënten daarom ook aan om het dieet te zien als een verandering van levensstijl, een advies dat -zo lijkt het- bijzonder ter harte genomen wordt de laatste tijd.

Het G-woord

Waar we vroeger een slaatje of een sapje bestelden omdat we "op dieet waren", doen we dan nu omdat we vegan zijn, houden van raw food of clean eating gewoon belangrijk vinden. Het zijn alle drie levensingrijpende keuzes die je natuurlijk heel wat gezonder maken maar die, laat ons eerlijk zijn, vaak nog steeds met hetzelfde doel aan het gezelschap worden meegedeeld. Het woord dieet mag dan wel verbannen zijn, we willen nog steeds gewicht verliezen. We gebruiken daarvoor nu gewoon andere termen.

Nee, dat wil niet zeggen dat mensen die zweren bij het veganisme of die zich heel wat beter voelen nu ze de rauwe keuken hebben ontdekt het allemaal doen om kilo's te verliezen, integendeel. Het is logisch dat een gezonde levensstijl in de meeste gevallen zal zorgen voor een gezond gewicht, en voor heel wat mensen is gezondheid het belangrijkste G-woord in die logica. Maar toch kunnen we niet ontkennen dat de termen heel vaak op tafel (of in de vorm van hashtags op Instagram) worden gesmeten om een gezonde keuze te verantwoorden die zelfs helemaal niet verantwoord moet worden, allemaal omdat we het gevreesde woord niet in de mond willen nemen.

Gewoon, geweetwel, gezond

Als er één trend is die zich in 2015 heeft gemanifesteerd en die 2016 nog steeds zal domineren dan is het dat het woord dieet definitief afgedaan heeft. Het impliceert dat je drastische maatregelen moet nemen om je gewicht onder controle te houden, dat je onder al die lagen kleding behoorlijk wat vetrollen verstopt, dat je geen karakter hebt om gewoon, geweetwel, gezond te eten. Het zijn overigens niet enkel u en ik die het woord uit onze vocabulaire hebben geschrapt.

Refinery29 nam de nieuwste campagne van Weight Watchers onder de loep en ploos de promoteksten uit maar kon nergens de woorden 'gewichtsverlies' of 'dieet' terugvinden. In plaats daarvan bulkte het programma uit van positieve mantra's als "unlock your inner awesome" en "the true measurement of success is a smile and a happy heart. Of "You're not just a number on the scale." Op de Belgische website van Weight Watchers is het nog altijd heel duidelijk dat afslanken het doel is, maar wat zich in Amerika voordoet komt snel genoeg naar hier overgewaaid - Hallo cold pressed juices!

Eerder clean dan lean

Want ook Lean Cuisine, in de jaren tachtig opgericht om de 'drukbezette vrouw die van kantoor naar aerobics spurt' te voorzien in gezonde diepvriesmaaltijden (jawel), is mee met de hype sinds hun cijfers in 2014 begonnen te kelderen. "We hebben twee jaar lang een onderzoek gevoerd naar de (eetgewoontes) van de moderne vrouw en kwamen tot de conclusie dat woorden als dieet of low-calorie haar niets meer doen", vertelt marketing director Julie Lehman aan Refinery29, die meteen toegaf dat ze ook een probleem hadden met hun naam. "Vrouwen willen nog wel zo mager en zo gezond mogelijk eten, maar neigen daarbij eerder naar het woord clean dan naar lean."

Het bedrijf ging op zoek naar hét sleutelwoord waarmee ze klanten konden binnenlokken maar dat bleek er niet te zijn: althans, er was niet één magisch woord, er waren er meerdere. "Het hangt af van welke methode jou het meeste aanspreekt of waar je je goed bij voelt. Sommige vrouwen worden getriggerd door raw, sommige door organic en anderen dan weer door sugarfree", aldus Lehman.

Natuurlijk sluit dit ook aan bij recente dieettrends en voedingsstudies waarin vet niet meer de schuldige is, maar suiker met de vinger gewezen wordt. Dat is meteen de reden waarom je favoriete yoghurtmerk voortaan niet meer als " arm in vet" maar "arm in suiker" door het leven gaat, en plots melding maakt van het "hoog percentage proteïnen", omdat proteïnediëten en paleo bijzonder in trek zijn.

Duurzame oplossing boven drastische maatregel

Dus nee, de mens is niet gestopt met diëten, maar mede aangevoerd door de negatieve bijklank van het woord dieet en de opkomst van de body positive beweging is de term in serieus diskrediet gebracht. "We still want to lose weight. We just don't want to talk about it", schrijft Kelsey Miller van The Anti-Diet Project. Wie op dieet is toont niet alleen een zwak karakter op vlak van gezonde keuzes, maar ook op vlak van zelfbeeld. We krijgen immers bijzonder tegenstrijdige boodschappen te horen: we moeten van onszelf leren houden, onszelf aanvaarden en inzien dat every body is a bikini body, maar tegelijkertijd worden we overspoeld met tips om gewicht te verliezen en zitten weinig mensen nog écht goed in hun vel. Het is not done om overgewicht te hebben en not done om er iets aan te proberen doen, zo lijkt het wel.

Van de gezondheidstrend zal je dus zeker wel -nomen est omen- fysiek gezonder worden, maar het verdwijnen van het (dieet) wil niet zeggen dat we psychisch gezonder zijn en ons niet meer blindstaren op ons uiterlijk. Toch is deze hype eentje die we voorzichtig aanmoedigen, omdat het doorgaans een verandering van levensstijl markeert, en duurzame oplossingen nu eenmaal altijd te verkiezen zijn boven drastische maatregelen.

Of je nu boerenkool bestelt omdat je gelooft in de heilzame werking van de groene groente, of omdat je onderbroek een beetje knelt en het je een betere lunchoptie lijkt dan een smos met kaas: de middelen heiligen ongetwijfeld het doel. Tot één van je kennissen plots verkondigt dat ze "glutenintolerant" is omdat ze geen pizza wil eten natuurlijk. (#truestory)

Onze partners