Tegen 2040 wacht de wereld een klimatologische catastrofe, aldus de Verenigde Naties. Tegen 2030 zal de modewereld 2,9 biljoen euro waard zijn. Deze sector heeft dus een ontzaglijke invloed op onze planeet. Mode is namelijk een van de meest vervuilende industrieën in de wereld. Als deze sector zijn beste beentje voorzet en écht duurzamer te werk gaat, hoeven de voorspellingen van de VN (kustgebieden onder water, voedselschaarste en afgestorven koraalriffen tegen 2040) geen waarheid te worden. Waarom? De modesector is onder andere verantwoordelijk voor één vijfde van de watervervuiling en één derde van de microplastics in onze oceanen.

'De mode-industrie groeit per jaar tussen de vier en vijf procent.'

De non-profit organisaties Global Fashion Agenda en Sustainable Apparel Coalition sloegen samen met het adviesbureau Boston Consulting Group de handen in elkaar voor een onderzoek naar de vervuiling in de mode-industrie. Ze ontwikkelden een scoresysteem genaamd de 'Pulse-index'. Dat systeem houdt rekening met de duurzaamheidsdoelstellingen van modemerken en de implementatie van die doelstellingen.

Meer winst, minder milieu-inspanningen

Waar de mode-industrie vorig jaar met zes punten verbeterde, doet ze dat dit jaar maar met vier. Morten Lehmann, chief sustainability officer van Global Fashion Agenda, legt uit: 'Het tempo van de verbetering neemt af, terwijl de industrie per jaar tussen de vier en vijf procent groeit.' De industrie groeit dus sneller dan dat ze het milieu verbetert. Choquerend, want steeds meer modemerken verzekeren de consument van hun inspanningen. Zo beloofde Adidas enkel nog gerecycled plastic te gebruiken tegen 2024 en zegt H&M dat 57 procent van hun producten gemaakt zijn van duurzaam of gerecycled materiaal.

Nochtans toont het rapport aan dat 40 procent van de mode-industrie nog geen klimaatdoelstellingen heeft gesteld. De overige 60 procent blijken vooral kleine tot middelgrote bedrijven. Bij de grote bedrijven, die een wezenlijk verschil kunnen maken, is het tempo van verbetering gereduceerd tot vrijwel niets. Dat melden de drie organisaties aan de nieuwswebsite Fast Company.

'Bedrijven benaderen de limiet van wat ze alleen kunnen bereiken.'

Nood aan samenwerking

De studie vermeldt dat er enkel vooruitgang kan zijn, als de grote modebedrijven samenwerken en samen op zoek gaan naar oplossingen. Zo moet de industrie recyclingfaciliteiten bouwen, nieuwe duurzamere materialen ontwikkelen en data gebruiken om de supply chain milieuvriendelijker en efficiënter te maken. 'Bedrijven benaderen de limiet van wat ze alleen kunnen bereiken', zegt Lehmann. 'Er is nood aan een kader waarin merken daadwerkelijk samenwerken om oplossingen te delen. Anders zal het niet snel genoeg verbeteren om een ramp te voorkomen.'

Hoop is echter nog niet verloren. Zo werkt het eco-luxe modemerk Stella McCartney samen met Google aan een manier om de supply chain transparant te maken. Zoals hierboven aangegeven, is de mode-industrie een van de meest vervuilende sectoren, maar omdat modebedrijven de impact van hun kleding op het milieu niet kunnen meten, tasten ze in het duister. Veel merken weten niet zeker waar hun kleding gemaakt wordt, waar het materiaal vandaan komt en welke impact ze hebben op het klimaat, aldus nieuwswebsite The Business of Fashion.

'Consumenten bestraffen merken die niet milieuvriendelijk te werk gaan.'

McCartney en Google proberen hier verandering in te brengen. Op dit moment focussen ze op katoen en viscose, maar dat willen ze later uitbreiden. Ze willen inzichten bieden op het vlak van schadelijke emissies, watergebruik en -vervuiling en bodemimpact. Zo kunnen modemerken onderbouwde beslissingen maken over hun productieproces en hun duurzame beloftes nakomen.

Invloed van de consument

Merken hervormen hun werkwijze pas als consumenten verandering eisen. 75 procent van de consumenten vindt duurzaamheid zeer belangrijk, meer dan 38 procent besloot bij andere merken te kopen en 50 procent van de respondenten wilt veranderen als een ander merk meer inzet op het milieu. 'Consumenten bestraffen merken die niet milieuvriendelijk te werk gaan', vertelt Lehmann aan Fast Company.

Toch haalt het rapport aan dat druk van de consument nog geen belangrijke motivator is voor modemerken om hun werkwijze aan te passen, aangezien maar zeven procent van de respondenten benoemt duurzaamheid als hun voornaamste koopcriterium. Voor consumenten is een goede verhouding tussen de prijs en de kwaliteit van cruciaal belang. Als ze zeker zijn dat een merk duurzame én kwaliteitsvolle kleding produceert aan een betaalbare prijs, zullen ze de switch maken.