Turnhout & omstreken

De golden sixties brachten niet alleen alles wat het westers consumentenhartje van toen begeerde. Het was ook een gouden tijd voor de laatmodernistische architectuur, ook in ons land. Paul Neefs, Atelier Vanhout & Schellekens en het bureau van Lou Jansen en Rudi Schiltz maakten destijds furore als de Turnhoutse School. Ar-tur, het centrum voor architectuur, stedelijkheid en landschap in de Kempen, stelde een fietsroute samen langs de mooiste woningen en projecten van deze architecten.

Vergeet daarbij Kasterlee niet: eind juni werd er het nieuwe paviljoen van het Frans Masereel Centrum ingehuldigd. Behalve het ingenieus werk van architecten van dienst Hideyuki Nakayama en Ido Avissar - en uiteraard van Lou Jansen die het centrum en de bijbehorende residenties ontwierp tussen 1967 en 1972 - kun je er de hele zomer lang de internationale groepstentoonstelling WMDYWTL? (kort voor 'Which Mirror Do You Want to Lick?') bezoeken. De titel verwijst naar de wisselwerking tussen fictie en realiteit in grafisch design.

Het hoofdgebouw van het Frans Masereel Centrum © Foto R.V.

Frans Masereel Centrum, Masereeldijk 5, Kasterlee, fransmasereelcentrum.be

Croix

Op ongeveer 25 kilometer onder Kortrijk, genesteld tussen Lille en Roubaix, vind je de groene buitenwijk Croix. De regio oogt niet bijzonder sexy met alle industrie in de buurt, maar Croix vormt de uitzondering op de regel. Om de duizenden fabriekschouwen die het landschap van Roubaix bepaalden te ontvluchten, gingen rijke fabrieksbazen en industriëlen er zich begin vorige eeuw vestigen. Met prachtige architectenwoningen tot gevolg. Je vindt er twee absolute toppers: Villa Cavrois, een 2800 vierkante meter groot modernistisch kasteel in gele baksteen ontworpen voor een textielbaron, zijn vrouw en hun zeven kinderen, en Villa Delcourt, de woning van de toenmalige baas van 3Suisses.

Robert Mallet-Stevens, die samen met Le Corbusier een van de meest opmerkelijke Franse architecten zou worden, kreeg in 1929 carte blanche van de eigenaar om Villa Cavrois te ontwerpen. Hetzelfde scenario geldt voor de Amerikaan Richard Neutra die in 1968 - volledig in L.A.-style - een prairiewoning ontwierp voor de familie Delcourt. Zijn enige project in Frankrijk. Villa Cavrois kan je bezoeken, Villa Delcourt helaas niet, al staat de woning sinds dit jaar te koop. WAAO, een lokaal centrum voor architectuur en urbanisme, overweegt de aankoop om de woning te restaureren en open te stellen voor het publiek. Tot die tijd kun je er discreet voorbijwandelen. Of zelf een bod doen.

Villa Cavrois, 60 Avenue Kennedy, Croix , villa-cavrois.fr

Ville Delcourt, Sentier du Grésillon, Croix

Rotterdam

De Nederlandse havenstad heeft natuurlijk enorm veel te bieden op vlak van moderne architectuur - van Huis Sonneveld tot de hele Wilhelminakade en de Erasmusbrug of de eerste Floating Farm die dit jaar haar deuren opende - maar één project straalt uitzonderlijk veel vrolijkheid uit: het Blaakse Bos van de Nederlandse architect Piet Blom. Verwacht je daar niet aan echte bomen, wel aan een dorp gele kubusvormige paalwoningen die begin jaren 80 gebouwd werden. Eén ervan, de zogenaamde Kijk-Kubus, is ingericht als museumwoning waar je kunt zien hoe in zo'n gekantelde kubus wordt gewoond.

Kijk-Kubus en Blaakse Bos: Overblaak 70, Rotterdam, kubuswoning.nl

De kubuswoningen in Rotterdam © Foto R.V.

Groningen

Toegegeven, als bestemming is Groningen iets minder dicht bij de deur, want je bent goed vier uur onderweg met trein of wagen om er te geraken. Toch is het Groninger Museum zeker de reismoeite waard. Al is het maar om het gebouw te bezoeken. Het moderne complex werd ontworpen door Alessandro Mendini, een van de koplopers van de radical design-beweging uit de jaren 70 en 80, die jammer genoeg eerder dit jaar overleed. In 2010 kreeg het museum bovendien een upgrade waar behalve Mendini ook Philippe Starck, Jaime Hayon, Studio Job en Maarten Baas aan bijdroegen. Een unicum. Je kunt er deze zomer onder andere een tentoonstelling over de Memphis-beweging meepikken, het werk van vergeten Bauhaus Maisterin Gunta Stölzl of keramiek en glasdesign uit heden en verleden ontdekken.

Groninger Museum: Museumeiland 1, Groningen, groningermuseum.nl

Het gebouw van het Groninger museum © Groninger Museum

Borgloon

Dat architecten ook poëtische zielen zijn, bewijst het Leuvense architectenduo Pieterjan Gijs en Arnout Van Vaerenbergh, samen Gijs Van Vaerenbergh, met glans. Op verschillende plaatsen in ons land zijn architecturale kunstinstallaties van hen te bewonderen, onder meer het Labyrint aan de ingang van C-Mine of de verzonken Giant Sculpture in het provinciedomein de Hoge Mouw in Kasterlee. Onze favoriet: Reading between the Lines of het doorkijkkerkje van Borgloon, in een veld op twintig minuten wandelen van het stadscentrum. Van veraf lijkt de constructie transparant en vluchtig, als je ze nadert wordt ze massief en heel concreet. Een verwijzing naar hoe we herinneringen kunnen ervaren. Een mooi einde na een dag slenteren of fietsen tussen de fruitgaarden van Haspengouw.

Reading between the Lines, tussen de N79 en de Romeinse Kassei, Borgloon