International Dark Sky Parks: op deze plaatsen kan je zonder lichtvervuiling van de sterrenhemel genieten

Lichtvervuiling zorgt ervoor dat er nog maar weinig plaatsen op de wereld zijn waar je ongestoord van de sterrenhemel kan genieten. Maar lichtvervuiling is ook bijzonder schadelijk voor de natuur. Daarom bestaan er sinds 2001 International Dark Sky Parks: natuurgebieden waar sprake is van weinig tot geen lichtvervuiling.

International Dark Sky Parks: op deze plaatsen kan je zonder lichtvervuiling van de sterrenhemel genieten
. © Getty Images

Mesa Verde National Park in de Amerikaanse staat Colorado is uitgeroepen tot het honderdste International Dark Sky Park in de wereld. Dat zijn beschermde natuurgebieden waar weinig tot geen lichtvervuiling plaatsvindt en waar de nachtelijke omgeving om zijn natuurlijke, wetenschappelijke, educatieve en culturele waarde wordt behoed tegen te veel licht. Ook moeten ze 'dark sky'-activiteiten voor bezoekers organiseren.

Waarom is lichtvervuiling - het gebruiken van kunstmatig licht tijdens de nacht - zo slecht? Honderd jaar geleden kon je overal in de wereld 's nachts genieten van een sterrenspektakel aan de hemel. Tegenwoordig kan je, door de lichtvervuiling, nog maar op weinig plaatsen naar de Melkweg turen.

Lichtvervuiling zorgt er niet alleen voor dat de sterren en planeten vrijwel onzichtbaar zijn geworden, het is ook slecht voor de natuur, de dieren, onze gezondheid en het energiegebruik.

Dieren en planten leven al miljarden jaren op het ritme van dag en nacht. Het hele levensritme is op die wisseling gebaseerd. De mens doorbreekt die cyclus in toenemende mate en dat is funest voor heel wat dieren en planten want ze hebben het ritme nodig om zich te voeden, te slapen, zich voor te planten en zich te beschermen tegen roofdieren. Kunstmatig licht tijdens de nacht maakt veel dodelijke slachtoffers.

Zo leggen schildpadden hun eieren op het strand. Wanneer de kleine schildpadjes uit hun eieren kruipen, vinden ze door het licht aan de horizon hun weg naar de zee. Lichtvervuiling zorgt ervoor dat ze de verkeerde kant opwandelen en dus weg van de zee. En dat overleven ze niet. Alleen al in Florida komen om die reden ieder jaar miljoenen schildpadjes om het leven.

Een ander voorbeeld zijn trekvogels die aan de hand van het maanlicht en de sterren navigeren. Door kunstmatig licht dwalen ze van hun route af, vertrekken ze te vroeg of juist te laat en vliegen ze zich te pletter tegen gebouwen.

Het is dan ook hard nodig dat er plaatsen zijn waar het 's nachts wel echt donker is. Daarom beloont de International Dark-Sky Association (IDA) sinds 2001 plaatsen die hun best doen om lichtvervuiling te beperken.

Behalve International Dark Sky Parks zijn er ook International Dark Sky Communities (steden en dorpen die lichtvervuiling proberen te beperken en het publiek voorlichten), International Dark Sky Reserves (vergelijkbaar met een Dark Sky Park, maar met dit verschil dat een kerngebied is met beperkte lichtvervuiling en een groter gebied eromheen dat de duisternis in het centrum helpt beschermen), International Dark Sky Sanctuaries (afgelegen gebieden met een exceptionele kwaliteit van de sterrenhemel) en Urban Night Sky Places (een park of andere plaats binnen de bewoonde wereld waar licht beperkt wordt, maar die vooral erkenning krijgen om hun educatieve inspanningen).

Een overzicht van de honderd International Dark Sky Parks in de wereld:

International Dark Sky Park © Getty Images

Albanya in Spanje

International Dark Sky Park © Getty Images

Antelope Island State Park in Utah, VS

International Dark Sky Park © Getty Images

Anza Borrego Desert State Park in Californië, VS

International Dark Sky Park © Getty Images

Arches National Park in Utah, VS

International Dark Sky Park © Getty Images

Ballycroy National Park and Wild Nephin Wilderness in Ierland

International Dark Sky Park © Getty Images

Big Bend Ranch State Park in Texas

International Dark Sky Park © Getty Images

Big Bend National Park in Texas

International Dark Sky Park © Getty Images

Big Cypress National Preserve in Florida

International Dark Sky Park © Getty Images

Black Canyon of the Gunnison National Park in Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

Bodmin Moor Dark Sky Landscape in Engeland

International Dark Sky Park © Getty Images

Bryce Canyon National Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Buffalo National River in Arkansas

International Dark Sky Park © Getty Images

Bükk National Park in Hongarije

International Dark Sky Park © Getty Images

Canyonlands National Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Capitol Reef National Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Capullin Volcano National Monument in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Cedar Breaks National Monument in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Chaco Culture National Historical Park in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Cherry Springs State Park in Pennsylvania

International Dark Sky Park © Getty Images

Clayton Lake State Park in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Copper Breaks State Park in Texas

International Dark Sky Park © Getty Images

Craters of the Moon National Monument in Idaho

International Dark Sky Park © Getty Images

Davagh Forest Park and Beaghmore Stone Circles in Engeland

International Dark Sky Park © Getty Images

De Boschplaat op Terschelling in Nederland

International Dark Sky Park © Getty Images

Dead Horse Point State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Death Valley National Park in Californië

International Dark Sky Park © Getty Images

Dinosaur National Monument in Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

Dr. T.K. Lawless County Park in Michigan

International Dark Sky Park © Getty Images

East Canyon State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Eifel National Park in Duitsland

International Dark Sky Park © Getty Images

El Morro National Monument in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Elan Valley Estate in Wales

International Dark Sky Park © Getty Images

Enchanted Rock State Natural Area in Texas

International Dark Sky Park © Getty Images

Flagstaff Area National Monuments in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Fort Union National Monument in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Fremont Indian State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Galloway Forest Park in Schotland

International Dark Sky Park © Getty Images

Geauga Observatory Park in Ohio

International Dark Sky Park © Getty Images

Goblin Valley State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Goosenecks State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Grand Canyon-Parashant National Monument in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Grand Canyon National Park in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Great Basin National Park in Nevada

International Dark Sky Park © Getty Images

Great Sand Dunes National Park and Preserve in Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

Headlands Park in Michigan

International Dark Sky Park © Getty Images

Hehuan Mountain in Taiwan

International Dark Sky Park © Getty Images

Hortobagy National Park in Hongarije

International Dark Sky Park © Getty Images

Hovenweep National Monument in Utah en Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

Iriomote-Ishigaki National Park in Japan

International Dark Sky Park © Getty Images

Jackson Lake State Park in Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

James River State Park in Virginia

International Dark Sky Park © Getty Images

Jordanelle State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Joshua Tree National Park in Californië

International Dark Sky Park © Getty Images

Kartchner Caverns State Park in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Kissimmee Prairie Preserve State Park in Florida

International Dark Sky Park © Getty Images

Kodachrome Basin State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Kozushima Lake in Japan

International Dark Sky Park © Getty Images

Lauwersmeer National Park in Nederland

International Dark Sky Park © Getty Images

Maryland Earth to Sky Park & Bare Dark Sky Observatory in North Carolina

International Dark Sky Park © Getty Images

Mesa Verde National Park in Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

Middle Fork River Forest Preserve in Illinois

International Dark Sky Park © Getty Images

Mon en Nyord in Denemarken

International Dark Sky Park © Getty Images

Natural Bridge State Park in Virginia

International Dark Sky Park © Getty Images

Natural Bridges National Monument in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Naturpark Attersee-Traunsee in Oostenrijk

International Dark Sky Park © Getty Images

Newport State Park in Wisconsin

International Dark Sky Park © Getty Images

Northumberland National Park and Kielder Water & Forest Park in Engeland

International Dark Sky Park © Getty Images

Obed Wild and Scenic River in Tennessee

International Dark Sky Park © Getty Images

Oracle State Park in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Petrified Forest National Park in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Petrova gora-Biljeg in Kroatië

International Dark Sky Park © Getty Images

Pickett CCC Memorial State Park & Pogue Creek Canyon State Natural Area in Tennessee

International Dark Sky Park © Getty Images

Pipe Springs National Monument in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Pisgah Astronomical Research Institute in North Carolina

International Dark Sky Park © Getty Images

Quetico Provincial Park in Canada

International Dark Sky Park © Getty Images

Ramon Crater in Israël

International Dark Sky Park © Getty Images

Rappahannock County Park in Virginia

International Dark Sky Park © Getty Images

Rockport State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Salinas Pueblo Missions National Monument in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Sky Meadows State Park in Virginia

International Dark Sky Park © Getty Images

Slumgullion Center in Colorado

International Dark Sky Park © Getty Images

South Llano River State Park in Texas

International Dark Sky Park © Getty Images

Staunton River State Park in Virginia

International Dark Sky Park © Vicki Watkins, Wikicommons

Steinaker State Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Stephen C. Foster State Park in Georgia

International Dark Sky Park © Getty Images

Tumacácori National Historical Park in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

Tomintoul and Glenlivet in Cairngorms in Schotland

International Dark Sky Park © Getty Images

Tonto National Monument in Arizona

International Dark Sky Park © Getty Images

UBarU Camp and Retreat Center in Texas

International Dark Sky Park © Getty Images

Valles Caldera National Preserve in New Mexico

International Dark Sky Park © Getty Images

Voyageurs National Park in Minnesota

International Dark Sky Park © Getty Images

Vrani Kamen in Kroatië

International Dark Sky Park © Getty Images

Wai-Iti in Nieuw-Zeeland

International Dark Sky Park © Getty Images

Warrumbungle National Park in Australië

International Dark Sky Park © Getty Images

Waterton-Glacier International Peace Park in Montana (VS) en Alberta (Canada)

International Dark Sky Park © Getty Images

Weber County North Fork Park in Utah

International Dark Sky Park © Getty Images

Winklmoosalm in Duitsland

International Dark Sky Park © Getty Images

Yeongyang Firefly Eco Park in Zuid-Korea

International Dark Sky Park © Getty Images

Zselic National Landscape Protection Area in Hongarije