Dat de waterkoker die Michael Graves voor Alessi ontworp nog steeds in de smaak valt, is het bewijs dat humor altijd in de mode blijft. Wij gingen op zoek naar het verhaal achter dit iconische design.
Naam: 9093
Ontwerper: Michael Graves (1934-2015) voor Alessi
Eerste uitgave: 1985
Veertig jaar geleden bracht Alessi met de 9093 een bijzondere waterkoker uit. Het ontwerp is niet alleen een geweldige illustratie van jaren 80-postmodernisme, aan de tuit zit een vogeltje dat fluit zodra het water kookt. Design met humor, ook vandaag is het nog zeldzaam.
Toen de fluitketel in 1985 uitkwam, was het de eerste keer dat Alessi in zee ging met een Amerikaanse designer. Michael Graves behoorde in de jaren zestig tot The New York Five, een groep architecten die sterk aanleunde bij Le Corbusier. Tegen de jaren tachtig brak hij resoluut met dat strakke modernisme en groeide hij uit tot een van de sleutelfiguren van het hippere postmodernisme. Zijn cartooneske interpretaties van klassieke architectuur zorgden in de VS geregeld voor controverse. Voor wie het dichter bij huis zoekt: ook het Radisson Blu Astrid Hotel tegenover het Centraal Station in Antwerpen en het 104 meter hoge Castalia-gebouw in Den Haag zijn ontworpen door Graves.
De 9093 kwam er na een project waarvoor Alessi elf toparchitecten uitnodigde om een koffie- en theeservies in beperkte oplage te ontwerpen. Het ontwerp van Graves viel zo in de smaak dat hij ook een industrieel product mocht ontwikkelen. ‘Italianen, Fransen en Spanjaarden drinken bijna uitsluitend espresso. Maar Amerikanen hebben een waterkoker nodig voor hun instantkoffie’, grapte Alberto Alessi bij de lancering.
Maar het succes bleef niet beperkt tot de VS. De ketel had iets unieks en wist al die jaren relevant te blijven. Zo transformeerde het vogeltje ooit al in een draak, als ode aan de Chinese cultuur. Later kwam er een kleinere versie, in kleuren die verwijzen naar Graves’ ontwerpen uit de jaren negentig. En in 2022 maakte ook wijlen Virgil Abloh – oprichter van streetwearlabel Off-White en toenmalig creatief directeur bij Louis Vuitton – zijn versie. Het deed de ketel in museumcollecties belanden, maar ook in ruim twee miljoen keukens wereldwijd, goed voor een omzet van 52 miljoen euro.
Ten huize Alessi klinkt het gefluit van de ketel intussen als muziek in de oren.
De productie van de roestvrijstalen fluitketel 9093 vereist 61 stappen, uitgevoerd door een honderdtal vakmensen. Vandaag gebeurt dat uit recycleerbare materialen. Vanaf 138 euro. alessi.com
