Mensen die af en toe de drang voelen om aan zichzelf te werken - omdat ze bijvoorbeeld van een vervelende gewoonte af willen, dan wel hun levenskwaliteit willen verbeteren - komen tegenwoordig niets te kort. Het aanbod van boeken dat hun overlaadt met adviezen, tips en stappenplannen is vrijwel eindeloos.

Stoppen met roken, verdikken of afslanken, depressiviteit overwinnen, emotioneel minder dom worden of gelukkig in de liefde... Het kan tegenwoordig allemaal met zelfhulpboeken. Het indrukwekkendst is de stapel lectuur die je dezer dagen moet doorworstelen om van stress af te raken. Het zweet gaat je van minder in de handen staan.

Te oordelen naar het succes van die boeken zal dat aanbod wel een weerspiegeling zijn van de vraag. Maar eventjes stilstaan bij alles wat zou moeten en vooral moet worden gelaten, zet een domper op je levenslust.

Wie eerder al eens heeft willen lijnen, weet dat er meer dan één wonderdieet bestaat - de laatste rage blijkt het koolsoepdieet te zijn. Nu na het prille voorjaar iedereen goed gesapt en gezuiverd heeft, ligt daar alweer een nieuw boek dat de dames onder ons op ándere dan caloriegevaren wijst en hen wil behoeden voor osteoporose. Alweer uitvoerige voedingsadviezen, inclusief recepten. Je kunt zelfs becijferen hoe groot je kans is om problemen te krijgen.

Het zijn ongetwijfeld allemaal zeer nuttige en onderbouwde tips. Bovendien valt over onze voedings- en leefgewoonten wis en zeker veel te zeggen. Maar hoeft ieder mens nu dagelijks een vergelijkende studie te maken om smakelijk en gezond (en als het even kan zonder complexen) te kunnen eten?

In dit soort boeken wordt vaak het bijhouden van een dagboek aangeraden zodat u met eigen ogen kunt zien hoe zondig u leeft en waar bijsturing het meest urgent is. Aan de hand van vragenlijsten, optelsommen en grafieken komt u er doorgaans ook achter welke persoonlijkheid u hebt of welk type u bent, waarna de passende doelstellingen kunnen worden geformuleerd. Zodra dat huiswerk achter de rug is, kunt u écht aan de slag. Al dan niet met bijbehorende cd.

Zouden er echt mensen bestaan die zo'n boeken van naaldje tot draadje navolgen? Of heeft dit segment van de boekenmarkt het succes alleen te danken aan massa's goede intenties en schuldgevoelens?

Op zich valt het eigenlijk toe te juichen dat mensen zich almaar meer medeverantwoordelijk voelen voor eigen lijf en leven. Ook al dromen sommige auteurs ervan de wereld te veranderen, navelstaarderij is toch nooit veraf.

Neem nu het onlangs verschenen Haast je langzaam van de Duitser Lothar J. Seiwert. Ondertitel: Tijdmanagement in zeven stappen. De auteur gaat niet over één nacht ijs en pleit voor een nieuwe tijdcultuur. Aan grote woorden geen gebrek, op elke pagina tref je begrippen aan als brain-engineering en life leadership. Hallo! Wie wil dáár niet even voor gaan zitten? Na het invullen van vrij arbeidsintensieve vragenlijsten komt u te weten of uw rechter- dan wel uw linkerhersenhelft dominant is, of u extrinsiek dan wel intrinsiek gemotiveerd bent, of u in monochrone dan wel polychrone tijd denkt. Alstublieft!

Om te onthaasten, volstaat het niet elke dag 20 minuten tijd te besteden aan zaken waar u geen tijd voor hebt - zo staat het er. Het is immers de bedoeling u het scenario van uw leven te laten schrijven. Het gaat om levensmanagement. En dat vergt wat werk: aankruisen, inventariseren, visualiseren. Er mag zelfs worden gekleurd! Alleen zo kan uiteindelijk uw persoonlijke succespiramide naar effectiviteit tot stand worden gebracht.

Iedereen die wil onthaasten, verdient een kus van de juffrouw, laten we het daarover eens zijn. Maar met het creëren van dit soort kinderlijke luchtspiegelingen dreigen meer en meer lezers hun toevlucht te zoeken bij de vrij hopeloze - maar volgens deskundigen wel degelijk bestaande - categorie van Unmanageable People. Join the club!

JOHANNA BLOMMAERT