Wenen is de enige hoofdstad ter wereld met een beduidende wijnbouw binnen de stadsgrenzen. Elk jaar, op 11 november (St. Martin) wordt de Heuriger, de nieuwe wijn van het jaar gedoopt. Befaamd zijn de gelijknamige tavernes aan de rand van de stad waar die jonge wijn wordt geserveerd. De Heuriger-traditie stamt uit 1784, toen keizer Joseph II wijnproducenten de toestemming gaf om de eigen wijn van het jaar ( heurig) en eigen eten te verkopen. Maar Wenen is - gelukkig -meer dan traditie. Er waait stilaan een nieuwe wind door deze statige stad bij uitstek. Wij gingen er op ontdekkingstocht in het centrum, langs wijnkelders en -bars, kleine en grote eethuizen en boeiende musea. Uitvalsbasis was het 25hours Hotel, een plek voor hardwerkende, moderne stadsnomaden. Het hotel valt op door zijn originele inrichting die hedendaags comfort koppelt aan vlooienmarktdesign (oude koffers als tv-tafel) en muurschilderingen van circustaferelen. Het telt vierendertig suites met kitchenette, en onder het dak, op de zevende verdieping, is er een artistiek ingericht paviljoen met terrassen voor ontbijt, bar en loungeavonden.
...

Wenen is de enige hoofdstad ter wereld met een beduidende wijnbouw binnen de stadsgrenzen. Elk jaar, op 11 november (St. Martin) wordt de Heuriger, de nieuwe wijn van het jaar gedoopt. Befaamd zijn de gelijknamige tavernes aan de rand van de stad waar die jonge wijn wordt geserveerd. De Heuriger-traditie stamt uit 1784, toen keizer Joseph II wijnproducenten de toestemming gaf om de eigen wijn van het jaar ( heurig) en eigen eten te verkopen. Maar Wenen is - gelukkig -meer dan traditie. Er waait stilaan een nieuwe wind door deze statige stad bij uitstek. Wij gingen er op ontdekkingstocht in het centrum, langs wijnkelders en -bars, kleine en grote eethuizen en boeiende musea. Uitvalsbasis was het 25hours Hotel, een plek voor hardwerkende, moderne stadsnomaden. Het hotel valt op door zijn originele inrichting die hedendaags comfort koppelt aan vlooienmarktdesign (oude koffers als tv-tafel) en muurschilderingen van circustaferelen. Het telt vierendertig suites met kitchenette, en onder het dak, op de zevende verdieping, is er een artistiek ingericht paviljoen met terrassen voor ontbijt, bar en loungeavonden. Onze eerste halte is het Kunsthallencafé op de Karlsplatz. Het moderne gebouw met kunstgalerie en terras in het groen is een centraal gelegen rendez-vous. Je kunt er iets drinken, ontbijten of lunchen met een goedkope dagschotel. 's Zondags serveert men er een uitgebreide brunch met jazz, swing en exotica van de jaren 1930 tot '60. Vandaar lopen we door het park, langs kunst van Paul McCarthy, langs het Albertinamuseum, met moderne uitbouw van de Oostenrijkse architect en kunstenaar Hans Hollein en een trap bekleed met facetten van een schilderij van Monet. Beneden aan de trap vormen de treden samen het volledige schilderij. Op het plein voor het mu-seum staat het monument tegen oorlog en fascisme van Alfred Hrdlicka. Het stadsbestuur heeft de laatste jaren veel gedaan om moderne kunst in de historische stad te integreren. Motto am Fluss is de piervormige loungebar met onderliggend restaurant, die door de Brits-Iraakse architecte Zaha Hadid half over het Donaukanaal werd gebouwd. Vanaf het terras met de strandstoelen en vanuit de cafetaria en het mooie en chique restaurant kijk je uit over het water. Je ziet er de boot Wien-City vertrekken, die reizigers in 45 minuten naar de Slowaakse hoofdstad Bratislava brengt. Aan de andere oever verrijst het torengebouw dat door Jean Nouvel werd getekend. Op de bovenste verdieping huist een modern restaurant met panoramisch uitzicht. Vanaf 17 uur ben je welkom op het Badeschiff, dat het anker enkele honderden meters verder in het Donaukanaal heeft laten zakken. Deze grote pretboot heeft een zonnedek met loungebedden, een heus zwembad en een groot, hip restaurant : Holy-Moly !. De keuken is internationaal en de prijzen zijn redelijk. Een cocktail drink je aan wal in de Fest. Land. Bar. Voor een glaasje bubbels is er Szigeti Sektcomptoir&Geschäft, waar je dertig verschillende sekten en lichtbruisende frizzantes uit eigen kelders proeft. Szigeti bottelt een miljoen flessen per jaar. De Szigeti Grüner Veltliner Brut (8,40 euro per fles) biedt een goede verhouding prijs-kwaliteit. Aan de bar zitten Sekt-addicten eenzaam hun glaasje te drinken. Op tafel komen Oostenrijkse ham en biokaas en iedere donderdag knallen de kurken van de magnumflessen ! Wij trekken verder, naar de besloten Franziskaner Platz met het Kleines Café, bekend van de romantische film Before Sunrise (1995, Richard Linklater). Bij Artner, pal tegenover het Kleines Café, ben je op het goede adres om op niveau te genieten van een verzorgd kopje koffie, een glas wijn en een stukje vlees, bereid op de Josperhouts-koolgrill. Marcus Artner waakt over deze gestileerde plek. Zijn broer Hannes beheert het veertig hectare grote wijngoed. De top uit hun gamma is de Artner Massive. In het achterhuis leidt een trap naar de eetzaal in de middeleeuwse kelder, met een wijnkamer achter glas. Voor een zonnige dag is Volksgarten Pavillon een leuk adres. Je kunt er buiten, in het stadspark, over verschillende niveaus, tussen rozenstruiken en waterpartijen, genieten van gerechten bereid op de Oklahomabarbecue. Volgende stop is het MuseumsQuartier (MQ), de culturele wijk aan de rand van de oude stad. Wij bezoeken het nieuwe MUMOK (Museum voor Moderne Kunst, www.mumok.at). In het Leopold Museum (www.leopoldmuseum.org) bewonderen wij de schitterende tentoonstelling over Egon Schiele en Gustav Klimt. Designerscafé en -brasserie Corbaci ligt naast het MUAR (National Museum van Architectuur). Wij nippen er van een lekker glaasje Gemischter Satz van wijnbouwer Franz Michael-Mayer en bewonderen het betegelde plafond. De Turkse motieven zijn getekend door Asiye Kolbai-Kafalier. Architecten Jean Philippe Vassal en Anne Lacaton ontwierpen Corbaci en maakten op een intelligente manier gebruik van zo weinig mogelijk materiaal. 's Avonds bezoeken we de gezellige wijk Spittelberg. Via een doolhof van zeventiende-eeuwse passages en pleintjes belanden we bij Amerlingbeisl ( Beisl of Beisel is een Wirtshaus of Gasthaus, waar je lokaal eten nuttigt). Daar eten wij een onvervalste, in de pan gebakken wienerschnitzel van kalf (14,60 euro). Wein & Co is met negentien winkels, waarvan zeven met wijnbar, de grootste wijnvakhandel van het land. Het vlaggenschip is de nieuwe winkel, die zich bovenaan de trap op de eerste verdieping van een modern gebouw bevindt. Op het terras staan Veuve Clicquot Loveseats van Karim Rashid. De eigenaar is een succesvol ondernemer en wijnverzamelaar. Zijn doel is fijne wijnen te verkopen tegen democratische prijzen. Vragen wij manager Peter Hainz naar zijn voorkeurfles, dan selecteert hij een Fritsch Grüner Veltliner Schlossberg Erste Lage (22 euro). In deze Wein & Co ben je ook welkom voor een croissant gevuld met Zotterchocolade en een kopje Hausbrandtkoffie. Onze volgende halte is het MAK (Museum für Angewandte Kunst, www.MAK.at) met verzamelingen uit de negentiende en twintigste eeuw. Wij bekijken er de baanbrekende Frankfurter Küche uit 1926 van Margarete Schütte-Lithotzky, de eerste vrouwelijke architect in Oostenrijk, en de interessante tentoonstelling over Rudolf Steiner. Onder het dak van het museum bevindt zich ook Gasthaus en Bar Österreicher van chef-kok Helmut Österreicher. De ruimte met bewerkte plafonds werd onder handen genomen door architect Gregor Eichinger. Het eten is geïnspireerd op de culinaire tradities van de Oostenrijks-Hongaarse monarchie. Zum Schwarzen Kameel is een uit 1618 daterende wijnbar met druk bezochte sandwichbar en restaurant met historisch decor en ludieke zaaldirecteur. De hele dag door komen mensen in de bar aanmeren voor een glaasje grüner veltliner, om de omgeving en het publiek te bekijken en om te smullen van de minisandwiches. Naast het glaasje wijn komt een glas water : in Wenen heeft men de aangename gewoonte om zowel bij een glas wijn als bij een kop koffie gratis een glas water op te dienen. Het chique eethuis Steirereck im Stadtpark draagt twee Michelinsterren. Ga je de trap af dan kom je aan de achterkant in de lager gelegen Meierei. De eetzaal van dit elegant gedecoreerde café-restaurant kijkt uit over het irrigatiekanaal. Meierei staat voor 'melkerij' en de inrichting is in melkwit en grasgroen. Het licht komt uit een muur vol melkflessen. Het kaasaanbod is uitzonderlijk en minstens de helft van de kazen is afkomstig uit Oostenrijk. In Meierei kun je dineren voor 50 euro. Boven ben je driemaal meer kwijt. Wil je ondergronds gaan, dan is er Villon Weinbar met vier kelders die tot zestien meter diep gaan. Deze voormalige artiestenplek, met als bijnaam Opiumhöhle, is een ontmoetingsplaats voor lokale wijnliefhebbers. Voor als de honger begint te knagen presenteren baas François Villon en zijn vrouw Anna-Maria crostini, brokken vers uitgestoken parmezaankaas of varkensfilet met truffel. Leden van de wijnclub beschikken over een wijnkast met eigen sleutel. Voor een koffie en een lichte lunch is er Orlando di Castello. Architect Dennis Kosutic decoreerde de plek als een droom. Je zit in dit onconventionele Weense koffiehuis op gecapitonneerde poefs en banken, die aan wolkjes doen denken. In deze moderne baroksfeer worden zoetigheden van sterbanketbakker Pierre Reboul geserveerd. Voor een zondagse kunstbrunch in paleissfeer moet je maanden op voorhand via internet reserveren bij Gerstner Beletage im Palais Todesco. Het uit 1861 daterende gebouw bevindt zich tegenover de opera. Hier de vrije dag beginnen is een uitzonderlijke ervaring. De muren en plafonds zijn versierd met schilderingen van de bekende negentiende-eeuwse artiest Carl Rahl. Hofleverancier Gerstner bediende koningen en presidenten en verzorgt het eten voor de opera en menig museum. De Wiener Porzellanmanufaktur Augarten (www.augarten.at) is ondergebracht in een sierlijk paleis in het oudste barokke park van de stad. In een van de vleugels bevindt zich het Porzellanmuseum dat het werk laat zien van de op een na oudste porseleinfabriek van Europa. Mozart heeft vaak in het paleis gedirigeerd en gespeeld, en Beethoven voerde er in 1803 voor het eerst zijn Kreutzer Sonata uit. In het verlengde van het museum ligt het restaurant Décor. Het is een laagdrempelige, hedendaags ingerichte plek met terras met uitzicht over het park en op de achtergrond de dreigende betonnen luchtafweertoren uit de Tweede Wereldoorlog. Het eten is er internationaal en de bediening is vriendelijk. 25hours hotel Wenen : Lerchenfelder Strasze 1-3, 1070 Wenen. +43 1 521 510. www.25hours-hotels.com Kunsthallencafé am Karlsplatz : Treitlstrasze 2, 1040 Wenen. +43 1 587 00 73. www.kunsthallencafé.at Motto am Fluss : Schwedenplatz 2 (Franz Josefs Kai. Vorkai), 1010 Wenen. +43 1 252 55 10. www.motto.at Holy-Moly !, restaurant en Fest. Land. Bar : Donaukanaal, tussen Schwedenplatz en Urania, 1010 Wenen, www.badeschiff.at Szigeti Sektcomptoir&Geschäft : Schleifmühlgasse 19/23, 1040 Wenen. +43 664 4325388. www.sektcomptoir.at Artner : restaurant, grill, bar, café, Franziskanerplatz 5, 1010 Wenen. +43 1 503 503 4. www.artner.co.at Pavillon Volksgarten, 1010 Wenen. +43 1 532 09 07. www.volksgarten-pavillon.at Café-restaurant Corbaci : Museumplatz 1, 1070 Wenen. +43 664 73 63 00 36. www.azw.at Amerlingbeisl : Stiftgasse 8, 1070 Wenen. +43 526 16 60. www.amerlingbeisl.at Wein & Co : Mariahilferstrasze 36, 1070 Wenen. +43 507 06 3022. www.weinco.at Österreicher im MAK : Stubenring 5, 1010 Wenen. +43 1 7140121. www.oesterreicherimmak.at Zum Schwarzen Kameel, restaurant, wijnbar en wijnhandel : Bognergasse 5, 1010 Wenen. + 43 1 533 81 25. www.kameel.at Café-restaurant Meierei (bij Steirereck in het Stadtpark) : im Prater, Hauptallee3, 1030 Wenen. +43 1 728 02 66. www.meierei.at Villon, Weinbar und Weinkeller : Habsburgergasse 4, Wenen 1010. +43 1 967 91 29. www.villon.at Orlando di Castello : Freyung 1, 1010 Wenen. +43 1 533 76 29. www.orlandodicastello.com Gerstner Beletage imPalais Todesco : Kärntner Strasze 51, 1010 Wenen. +43 1 526 1361. www.gerstner.at Restaurant Décor (bij Augarten Wiener Porzellanmanufaktur) : Obere Augartenstrasse 1, 1020 Wenen. +43 1 212 3888. www.decor-augarten.at www.vienna.info, www.austrianwine.com DOOR PIETER VAN DOVEREN - FOTO'S MICHEL VAEREWIJCKZAHA HADID BOUWDE DE PIERVORMIGE LOUNGE-BAR MET RESTAURANT, MOTTO AM FLUSS, DEELS OVER HET DONAUKANAAL. DE GERSNTER BELETAGE IN HET PALAIS TODESCO ADEMT NOG DE STATIGE PALEISSFEER VAN VROEGER.