We ontmoetten designlegende Maria Pergay in Parijs, op de Place des Vosges, waar ze in 1960 een winkel begon. We worden geïntroduceerd door Stéphane Danant, die samen met Suzanne Demisch de Franse ontwerpster in New York vertegenwoordigt. Hij legt kort haar curriculum uit. ?De golden sixties waren voor trendy Parijs bijzonder creatief. Zelfs modeontwerpers als Paco Rabanne, Courrèges en Pierre Cardin ontwierpen toen designmeubels en gadgets. Ook een fotograaf als Willy Rizzo tekende meubilair. Enerzijds had je de 'pure designers' à la Pierre Paulin, anderzijds deze ontwerpers die uit een heel andere hoek kwamen, waaronder ook Maria Pergay. Het vreemde is dat Frankrijk in die tijd niet zo'n designtraditie had, maar toch veel designers telde die de hippe French touch in de vingers hadden."
...

We ontmoetten designlegende Maria Pergay in Parijs, op de Place des Vosges, waar ze in 1960 een winkel begon. We worden geïntroduceerd door Stéphane Danant, die samen met Suzanne Demisch de Franse ontwerpster in New York vertegenwoordigt. Hij legt kort haar curriculum uit. ?De golden sixties waren voor trendy Parijs bijzonder creatief. Zelfs modeontwerpers als Paco Rabanne, Courrèges en Pierre Cardin ontwierpen toen designmeubels en gadgets. Ook een fotograaf als Willy Rizzo tekende meubilair. Enerzijds had je de 'pure designers' à la Pierre Paulin, anderzijds deze ontwerpers die uit een heel andere hoek kwamen, waaronder ook Maria Pergay. Het vreemde is dat Frankrijk in die tijd niet zo'n designtraditie had, maar toch veel designers telde die de hippe French touch in de vingers hadden." Denk even aan de blingbling designinterieurs uit de films van Louis de Funès (zoals Oscar en L'Homme Orchestre), volgestouwd met designgadgets van Dior, Cardin en Lalanne, en je begrijpt meteen wat Danant bedoelt. Er bestond toen een internationale stijl, le chic parisien genoemd, met een hoog James Bondgehalte, dat nu trouwens weer in is. Dat verklaart wellicht de grote belangstelling van vandaag voor designicoon Maria Pergay, die in 1937 als kind van Joodse vluchtelingen uit Moldavië in Parijs belandde, tijdens de oorlog onderdook en uiteindelijk een schitterende carrière uitbouwde in la douce France, het land dat heel wat artistieke vluchtelingen een kans gaf. ?Ik ben in het vak gerold via de edelsmeedkunst", zegt Maria Pergay, inmiddels 82. ?Ik heb trouwens een poinçon d'orfèvre (meesterteken) op mijn naam, maar daar spreek ik niet vaak over." Voor ze haar winkel opende op de Place des Vosges, werkte Pergay al voor Hermès. In 1957 prijkte er al een zilveren kandelaar van haar op de feesttafel van de prins van Monaco. Ze ontwierp voor Hermès ook juwelendozen en wijnkoelers. Haar creaties vielen meteen in de smaak bij klinkende namen als Helena Rubenstein, Elizabeth Arden, Christian Dior, Roger et Gallet, Givenchy, Maison Jansen, die haar ontwerpen lieten maken. ?Dat zilverwerk heeft zeker mijn later designwerk beïnvloed, omdat ik altijd een beetje als een edelsmid ben blijven denken, ook toen ik stalen meubels ging ontwerpen." Pergay maakte vooral naam met stalen meubilair dat ze eind de jaren zestig op de markt bracht. Aanzet was een ontmoeting met Gérard Martel van de Franse staalreus Ugine-Gueugnon die haar voorstelde om met dat materiaal te werken. Dat was niet vanzelfsprekend, omdat vooral oudere designers als Charlotte Perriand en Marcel Breuer voor staal kozen, terwijl Pergays jongere generatiegenoten plastiek verkozen. Tot haar eigen verbazing ontdekte ze echter dat je met staal net zo goed soepele, organische vormen kunt maken. ?Het is natuurlijk een hard materiaal dat een ijzeren discipline vergt om te laten bewerken, maar dat is op zich weer een uitdaging", legt ze uit. ?Van een meubel mag je best zien dat er aan gewerkt werd. Mijn meubels zijn handwerk, ze worden hier in Parijs vervaardigd in kleine ateliers door uitstekende vaklui." In 1967-'68 pakte Pergay uit met de collectie meubels die haar beroemd zouden maken : eerst de Ring Chair, geïnspireerd op een gepelde sinaasappelschil. Daarna de Flying Carpet, een dagbed waarop Brigitte Bardot zich ooit liet fotograferen. De collectie bevatte ook The Wave, een golvend taboeret, eveneens uitgevoerd in glimmend roestvrij staal. De eerste keer dat de meubels werden geëxposeerd was meteen een schot in de roos, niemand minder dan Pierre Cardin kocht Maria's volledige collectie. Het was niet evident om dit soort meubels te laten maken door metaalbewerkers, die zwaar werk gewoon waren. ?Ik liet hen alleen een simpele schets zien, meer niet. Ik schets trouwens amper. Het ontwerp laat ik eerst in mijn hoofd rijpen en daarna trek ik naar het atelier, waar er altijd een vel papier voor me klaar ligt, en maak één tekening waar ik niets aan corrigeer. In het atelier bespreek ik dan de rest, zoals de dikte van het metaal en de afwerking. Die weg heb ik ook gevolgd om mijn eerste collectie te ontwerpen", zegt de ontwerpster. Hoewel ze van staal gemaakt zijn, stralen haar meubels een gracieuze lichtheid uit door hun elegante vormgeving. Met haar eerste collectie veroverde ze meteen de wereld, tegen 1970 was ze ook in de Verenigde Staten beroemd. Maar weerom niet bij het grote publiek. ?Want ik hou van gelimiteerde producties. Let op, ik ben niet tegen grote uitgaven en heb een grote bewondering voor Philippe Starck of Charlotte Perriand, maar mij zegt het niets om overal aanwezig te zijn met meubels of objecten. We blijven zelfs de oude modellen, ook nu nog, uit de jaren zestig, produceren, maar op kleine schaal." In 1977 stopte ze met haar winkel in Parijs. De Franse hoofdstad was niet langer het kloppend hart van Europa. Pergay startte een nieuwe carrière op in het Midden-Oosten en ging ontwerpen voor Arabische oliesjeiks. Ze werkte onder meer in Saudi-Arabië voor de koninklijke familie. Haar stijl veranderde. Ze ruilde de zuivere lijn van de eerste ontwerpen in voor een vrij barokke vormgeving. Haar latere meubels vallen nu wellicht in de smaak op de Russische en oosterse markt. Tegen 2000 wou Maria Pergay met haar carrière stoppen. Maar de groeiende belangstelling voor haar vintagecollectie uit de jaren zestig zorgde voor een comeback. Pergay werd gecontacteerd door de New Yorkse galeriehouder Suzanne Demisch voor een reeks tentoonstellingen. Haar productie werd nieuw leven in geblazen, waardoor ze opnieuw op de kaart werd gezet. Ondertussen heeft Pergay nieuwe ontwerpen gemaakt waarvan er alvast één een topper wordt : de Bracelet Pouf, een stalen taboeret in de vorm van een gesp : design met een erotische knipoog. Info : www.demischdanant.com en www.mariapergay.com DOOR PIET SWIMBERGHE & FOTO'S MICHEL VAEREWIJCK?Ik ben altijd een beetje als een edelsmid blijven denken, ook toen ik stalen meubels ging ontwerpen" De zuivere lijn van de eerste ontwerpen evolueerde naar een vrij barokke vormgeving