Echte schoonheid zit vanbinnen. Een cliché dat helemaal opgaat voor het tv-personage Betty Suarez, een 22-jarige latina met weerbarstig haar, jampottenbril en beugel, en een stijlgevoel dat op het randje van kleurenblindheid balanceert. Ondanks haar gebreken droomt Betty (America Ferrera) van een carrière in de modewereld, en via een achterpoortje slaagt ze erin om binnen te geraken bij het magazine Mode. Bradford Meade, oprichter van uitgeverij Meade Publications, is immers op zoek naar een persoonlijke assistente voor zoon Daniel, die net hoofdredacteur is geworden. Omdat Daniel de neiging heeft om zijn persoonlijke assistentes wel heel persoonlijk te leren kennen, huurt Bradford Betty in, die toch te lelijk is om een gevaar te vormen. Betty blijkt echter niet alleen de ideale turn-off maar ook een doortastende en vindingrijke vrouw, die haar baas meermaals uit de penarie haalt.
...

Echte schoonheid zit vanbinnen. Een cliché dat helemaal opgaat voor het tv-personage Betty Suarez, een 22-jarige latina met weerbarstig haar, jampottenbril en beugel, en een stijlgevoel dat op het randje van kleurenblindheid balanceert. Ondanks haar gebreken droomt Betty (America Ferrera) van een carrière in de modewereld, en via een achterpoortje slaagt ze erin om binnen te geraken bij het magazine Mode. Bradford Meade, oprichter van uitgeverij Meade Publications, is immers op zoek naar een persoonlijke assistente voor zoon Daniel, die net hoofdredacteur is geworden. Omdat Daniel de neiging heeft om zijn persoonlijke assistentes wel heel persoonlijk te leren kennen, huurt Bradford Betty in, die toch te lelijk is om een gevaar te vormen. Betty blijkt echter niet alleen de ideale turn-off maar ook een doortastende en vindingrijke vrouw, die haar baas meermaals uit de penarie haalt. Dat is het opzet van Ugly Betty, een dramedy (mix tussen drama en comedy) die in het najaar van 2006 op de Amerikaanse tv van start ging, en die net als de VTM-reeks Sara gebaseerd is op de Colombiaanse telenovela Yo soy Betty, la fea. Zoals altijd in telenovela's is realiteitszin ver te zoeken : de personages - zoals Wilhelmina Slater, de venijnige creative director bij Mode die op Daniels job aast - zijn op het randje af clichématig, de acteurs laten alle remmen los en de plotwendingen zijn vaak van de pot gerukt. Halverwege het eerste seizoen duikt bijvoorbeeld Alex op, Daniels broer. Of beter gezegd Alexis, want de man heeft zich ondertussen laten ombouwen tot vrouw (een operatie die trouwens zeer geslaagd is, want Alexis wordt gespeeld door ex-topmodel Rebecca Romijn). Wie Dallas of Dynasty al een beetje over the top vond, laat Ugly Betty dus beter links liggen. De reeks doet ook denken aan The Devil Wears Prada, de film uit 2006 met Meryl Streep als niets-ontziende fashionista die haar assistente het leven zuur maakt. Betty moet bijvoorbeeld in het begin de meest afstompende taken vervullen, zoals de lunch van haar baas oppikken en daarna alle kool uit zijn... koolsla verwijderen. En mode speelt ook hier een centrale rol. De eerste aflevering werd 'ontworpen' door Patricia Field, de styliste van Sex & The City. De personages dragen Armani, Dolce & Gabbana en Robert Cavalli, en in een van de afleveringen duikt Vera Wang herself op in een bijrol. (Alle kleding uit de reeks, die van Betty incluis, is trouwens te koop via de website van zender ABC.) En net zoals in The Devil is het beeld van de modewereld niet zo flatterend : zowat iedereen staat op de rand van een zenuwinzinking, de vrouwen durven nauwelijks te eten uit angst niet meer in 'maatje 0' te kunnen en een paar Manolo Blahniks van twee jaar oud is niets minder dan een levensgroot drama. In die omgeving valt Betty natuurlijk uit de toon. En niet alleen omdat haar turkooizen jasje of knalrode poncho fel afsteken tegen de witte, zwarte of beige designerkleren van haar collega's. Terwijl de anderen drijven op afgunst en elkaar stokken in de wielen steken, heeft zij het immers wel goed voor met de wereld. Anders gezegd : zij is lelijk vanbuiten en mooi vanbinnen, bij de anderen is dat net andersom. Ugly Betty wordt dan ook vaak in één adem genoemd met andere initiatieven die ingaan tegen de dictatuur van het heersende schoonheidsideaal. Toen de reeks een succes werd, lanceerde ABC trouwens een speciale campagne, Be Ugly, die jonge vrouwen opriep om 'trouw te blijven aan zichzelf'. Ugly Betty gaat echter niet alleen over hoe het is om onaantrekkelijk te zijn in een wereld die rond schoonheid draait, maar ook over armoede en uitsluiting. Anders dan in The Devil Wears Prada is de assistente hier geen jonge, blanke vrouw, maar een latina. Betty's beproevingen staan ook symbool voor de positie van de latinogemeenschap in de VS. (Met dank aan Salma Hayek, zelf actrice van Mexicaanse afkomst : haar bedrijfje maakte de adaptatie en zij stond erop dat het hoofdpersonage een latina bleef.) De neerbuigende behandeling die Betty op de redactie van Mode te beurt valt, is immers niet alleen te wijten aan haar uiterlijk, maar ook aan haar etnische afkomst. Als ze aankomt in het gebouw vraagt de (blanke) receptioniste haar bijvoorbeeld of ze iets komt afleveren, omdat ze ervan uitgaat dat een latinameisje wel een koerierster moet zijn. De reeks volgt Betty ook naar haar huis in Queens, waar het leven in fel contrast staat met de glitter en glamour van de modewereld van Manhattan. "Soms lijkt het alsof de trein me op Mars heeft afgezet", zucht ze bij haar aankomst in een van de afleveringen. Dat die twee werelden heel ver van elkaar afstaan, wordt duidelijk in de derde aflevering. Betty besluit een make-over te ondergaan om beter te passen bij Mode en gaat naar een schoonheidsspecialiste in haar buurt. Die bezorgt haar een transformatie latino style, met een hoog kapsel, een kort rokje en veel juwelen. Het resultaat is dat het gelach en de kwetsende opmerkingen bij Mode luider klinken dan ooit tevoren. " It looks like Queens threw up", is het venijnige oordeel van Wilhelmina. Maar daar zit net het subversieve kantje van Ugly Betty. Die jonge latina uit Queens, die bovendien eigenlijk illegaal in het land is (want zoals het hoort in een telenovela heeft haar vader óók een duister geheim) is net diegene waarmee elke gewone Amerikaanse tv-kijker zich identificeert. Zij probeert hogerop te raken en haar eigen American dream te bereiken, door hard te werken, op haar tanden te bijten en nooit op te geven, ondanks alle tegenslag. "Er zijn maar weinig personages op tv die zo Amerikaans zijn als Betty Suarez", schreef Time Magazine, dat haar vorig jaar opnam in de lijst van '100 meest invloedrijke mensen van de VS'. Betty Suarez is dan ook een heldin geworden voor de latino's in de VS, die blij zijn dat er eindelijk eens 'een van hen' de hoofdrol speelt in een grote tv-serie en die zich herkennen in haar pogingen om een carrière op te bouwen in een wereld die door blanken wordt geregeerd. Ook actrice America Ferrera is ondertussen een rolmodel geworden. Enkele maanden geleden kreeg zij als eerste latina uit de geschiedenis een Emmy als beste actrice, en in het najaar werd ze uitgeroepen tot hispanic woman of the year. En toen Ferrera onlangs bekendmaakte dat Hillary Clinton haar steun krijgt bij de verkiezingen, werd dat door analisten beschouwd als een belangrijke steun in de rug voor de presidentskandidate. Of hoe een lelijk eendje niet eens een mooie zwaan hoeft te worden om machtig te zijn. Ugly Betty is vanaf 13 maart te zien op VijfTV.Door Stefaan Werbrouck