Al zestig jaar lang om precies te zijn sinds de release van ?Snow White and the Seven Dwarfs? in 1937 heeft de Amerikaanse Disney-studio het monopolie over de lange tekenfilm. ?Hercules?, vanaf deze week in de bioscoop (zie bespreking), lijkt deze trend te bevestigen, maar daar komt verandering in. Animatie is vooral de laatste jaren een zeer lucratief zaakje en ook andere Hollywoodstudio's willen hun deel van de koek. Zo bracht bijvoorbeeld ?The Lion King? enkele jaren geleden in de Amerikaanse bioscopen evenveel geld in 't laatje als het fenomeen ?Forrest Gump?. Daarbij komt dat voor een tekenfilm voor groot en klein de bioscoop maar het begin is van een schier eindeloze reeks exploitatiemogelijkheden, zoals video, merchandising en cd's. Vooral de huisbioscoop blijkt een goudmijn : zestien van de ?top-twintig koopvideo's aller tijden? zijn Disney-tekenfilms.

De komende maanden krijgt Disney af te rekenen met drie rivalen van formaat (lees met evenwaardige financiële middelen) : 20th Century Fox, Warner Bros. en DreamWorks SKG. Verantwoordelijke voor de animatieafdeling van deze nieuwe studio is Jeffrey Katzenberg, die met slaande deuren de Disney-studio verliet waar onder zijn leiding de animatieafdeling de ene hit na de andere had afgeleverd. Katzenberg is nu helemaal gebrouilleerd met zijn vroegere baas Michael Eisner. Verwacht wordt dat hij hard zal terugslaan met de eerste DreamWorks-musical die pas volgend jaar in november wordt verwacht : ?The Prince of Egypt?, een musical over Mozes, nu al omgedoopt tot ?The Zion King?.

De komende jaren worden zelfs zoveel cartoons verwacht dat experts nu al van een oververzadiging spreken. Maar inmiddels valt er heel veel geld te rapen. Twee weken geleden werd de eerste grote Disney-rivaal, ?Anastasia?, losgelaten op het Amerikaanse publiek. Het is de eerste film van Fox Animation Studios, geregisseerd door twee overlopers van het Mickey Mouse-imperium : Don Bluth en Gary Goldman (?An American Tail?, ?The Land Before Time?). ?Anastasia? vertelt het grotendeels verzonnen verhaaltje van de verloren Romanov-prinses. In pure Disney-traditie wordt aardig een loopje genomen met de geschiedenis : de hele Oktoberrevolutie zou ontketend zijn door aartsschurk Raspoetin om zich te wreken op de tsarenfamilie. Ook de Broadway-achtige deuntjes en het komisch vertier dankzij snoezige en olijke diertjes, lonkt naar de succesformule van de studio uit Burbank. Fox zette ook de grote middelen in : kostprijs 53 miljoen dollar en een aanzienlijk grotere campagne dan vorig jaar voor zijn monsterhit ?Independence Day?.

Animatiegigant Disney dreigt nu zijn alleenheerschappij over de kinderpret te verliezen en is daar zeker niet blij om. Als tegenoffensief bracht het concern tegelijk met ?Anastasia? een vroegere hit, ?The Little Mermaid? uit 1989, opnieuw in de Amerikaanse zalen.

Bij ons komt ?Anastasia? op 18 februari in de bioscoop.