Het jaar 1997 was voor Bordeaux niet zwak maar heterogeen: dezelfde wijnstok droeg rijpe en groene trossen en aan dezelfde tros zaten rijpe en onrijpe druifjes. Het oogstmoment was dus altijd verkeerd: te laat geeft cuit van overrijp en te vroeg resulteert in harde vegetale tannines van groen. Zoals vaker heeft men niet op algemene rijpheid gewacht - binnen is binnen - en daardoor zijn de meeste wijnen min of meer getekend door tannines die onvoldoende door fruit zijn gedekt.

Drie jaar geleden schreven we: Het prototype van rode 1997 is een stevig gekleurde wijn met tegelijk elementen van cuit en vegetaal, die daarenboven afzonderlijk staan in de smaaksequens: verbrokkeld met een leeg fruitloos tussengebied en ongedekt finaal bitter. De toekomst kan hier geen verbetering brengen: de structuurfout kan alleen met de jaren verergeren. Het is nog altijd zo.

Toch hadden we toen al enkele aanraders gespot: wijnen met in het oog springende volledigheid. Met voldoende fruit, misschien niet om de tannines volmaakt toe te dekken, maar wel genoeg om ze tot een accent van stevigheid te reduceren. We spraken toen ook al van de gestrengheid van het millésime. Nadat ze drie jaar op de fles hebben kunnen evolueren, proeven we opnieuw een zeventigtal 1997'ers uit de GB Super en Maxi-voorraad die deze week in promotie komt.

Het massale van de voorraad maakt al duidelijk dat het met de verkoop van 1997 niet vlot is gegaan. De prijzen ex château werden mateloos opgeschroefd, vooral door de stuwende vraag uit het Verre Oosten, terwijl er helemaal geen torenhoge kwaliteitsgaranties tegenover stonden. Alle grote Belgische invoerders zitten nog met grote voorraden in hun kelders, men mag tegen het einde van het jaar dus een soort prijsdumping verwachten.

Zulke grote voorraden van een minder goed jaar inslaan wijst niet op een onoordeelkundige aankoopstrategie, maar heeft alles te maken, met perfide Bordeauxse praktijken: wie dit jaar niet koopt, komt op een zwarte lijst en krijgt ook volgend jaar niets. Een koppelverkoop met uitstel, is dat geen klus voor de Europese Commissie?

Wie twee jaar geleden 1997-flessen in primeur heeft gekocht, kan nu zijn wonden likken. Als we voor de prijzen bij GB Super en Maxi nog rekening houden met de korting van 10 procent bij aankoop van twee dozijn flessen, dan zijn alle 1997'ers fors goedkoper geworden: gemiddeld 16 procent. Wie twee jaar geleden zijn franken braaf heeft belegd (met een rente van 5 procent), kan nu met hetzelfde geld 25 procent meer flessen kopen. We schreven het toen al: Bordeaux 1997 in primeur kopen heeft weinig zin. Daarvoor is hij te duur. En dat wordt door de kwaliteit niet gerechtvaardigd.

Om in zo'n kwakkeljaar toch nog goede wijn te maken moet er flink getrieerd worden: de onrijpe trosjes moeten eruit. Dat vraagt veel ervaring, want alle druiven zijn haast even donker gekleurd. Zo'n dure operatie kan alleen een groot château zich veroorloven. Toch is het algemeen kenmerk van 1997, ook van de goede, een zekere gestrengheid door bitterheid die wat charme mist. Een bitter accent kan wel, maar als de wijn een bittere staart heeft (dat kan door te veel bitter of door te weinig fruitvulling), dan moet hij worden afgewezen. Zo'n structureel onevenwicht komt nooit meer goed.

Met die criteria proefde het Weekend Knack-panel (versterkt met wijnmeester Hugo Van Landeghem) twee dagen en selecteerde 26 aanraders (grote meerderheid positieve noteringen) uit het aanbod van 70 bourdeauxwijnen. Daarvan werden er 12 unaniem als positief omschreven: de supercategorie (zie kader op p. 93). De vermelde prijzen zijn de GB Super- en of Maxi-promotieprijzen, waar nog 10 procent kan afgaan bij de aankoop van 24 flessen. Als die bekend is, geven we ook de primeurprijs van drie jaar geleden. De flessen zijn allemaal château-bottelingen, ze zijn dus bij alle invoerders identiek, ook al verschilt de prijs.

De aanraders van 1997

Château La Tour-Carnet, Haut-Médoc 1997, 599 fr. (primeur: 660 fr.)

Typische brede en rijpe neus en een vlezige, stijlvolle smaak met structuur en goed versmolten eik. Wijn met stijl en een zekere gestrengheid. ( Dieter Bohrmann, DB)

Château Beaumont, Haut-Médoc 1997, 389 fr.

Zuivere, rijpe neus: vanille en verse eik. De smaak is slank met evenwicht en grote elegantie. ( Jim Bruyndonx, JBr)

Château Sociando-Mallet, Haut-Médoc 1997, 1059 fr. (primeur: 1160 fr.)

Intense neus van rijp fruit, harmonische smaak, rijp gevuld en toch fris met mooie smakelijke tannines. ( Martial Beun, MB)

Château du Tertre, Margaux 1997, 759 fr.

Volrode kersenkleur en een brede rijpe neus, goed gebouwde smaak met een fijn profiel. ( Jef Bessemans, JB)

Château Tour-de-Mons, Margaux 1997, 599 fr. (primeur: 598 fr.)

Goede, soepele, vlotte, evenwichtige en rijpe wijn. ( Antoon Segaert, AS)

Château Cantenac-Brown, Margaux 1997, 879 fr. (primeur: 989 fr.)

Fijne en brede neus, een soepele smaak waarin de tannines volkomen gedekt zijn. ( Herwig Van Hove, HVH)

Château Giscours, Margaux 1997, 949 fr. (primeur: 989 fr.)

Nipt bij de aanraders. Kleur met een nuance van vers hout en een neus met wat veel eik. De smaak is soepel en stevig tegelijk met toegedekte tannines. (HVH)

Pavillon Rouge du Château Margaux, Margaux 1997, 1249 fr. (primeur: 1240 fr.)

In de neus verse eik, rood fruit en diepgang na het walsen. Krachtige en rijpe smaak met grote densiteit. Klassewerk. (JBr)

Château Poujeaux, Moulis 1997, 769 fr. (primeur: 830 fr.)

Gevulde kleur en een brede neus met verse eik, goed gestructureerde smaak met toegedekte tannines. (DB)

Château Pichon-Longueville Comtesse, Pauillac 1997, 2199 fr. (primeur: 2455 fr.)

Neus iets vegetaals en hoogtonigs, maar ook met rijp fruit. De smaak is goed gestructureerd, vol en soepel. (MB)

Château Duhart-Milon-Rothschild, Pauillac 1997, 949 fr. (primeur: 1000 fr.)

Gebalde strakke neus en een strenge smaak met goed evenwicht, maar iets te schraal aan het einde. (AS)

Château Pichon-Longueville Baron, Pauillac 1997, 1829 fr. (primeur: 1956 fr.)

Compacte sombere kleur en een gesloten neus met veel finesse en diepte, smaak met goed gedekte tannines: een grote klassieke Pauillac. (HVH)

Château Pontet-Canet, Pauillac 1997, 1099 fr. (primeur: 1137 fr.)

Neus met getoast hout en rood fruit, maar ook iets vegetaals. De smaak is zacht soepel en rond, met eerder evenwicht dan concentratie. ( Hugo Van Landeghem, HVL)

Château Grand-Puy-Ducasse, Pauillac 1997, 699 fr. (primeur: 789 fr.)

Neus met finesse, perfect evenwichtige, elegante smaak. Aangenaam smaakprofiel. (JB)

Château Lynch-Bages, Pauillac 1997, 1699 fr. (primeur: 2080 fr.)

Neus met fijn fruit en goed hout, zeer zuiver en gevarieerd na het walsen. De smaak is niet overmatig geconcentreerd, maar wel elegant en fijn met goede tannines. (JBr)

Domaine de Chevalier, Pessac-Léognan 1997, 1199 fr. (primeur: 1260 fr.)

Breed openvouwen neus met een kleine vegetale toets, een vlezig elegante smaak met gladde textuur en een streng accent. (DB)

Château Grand-Mayne, Saint-Emilion 1997, 1499 fr.

Sombere diepe kleur en een tamelijk gesloten neus met hout, een goed versmolten gave smaak met mooie ronde ingekapselde tannines en evenwicht. (MB)

Château Tertre-Daugay, Saint-Emilion 1997, 999 fr.

Rijke, krachtige en rijpe neus en een evenwichtige smaak met een smakelijke attaque en wat puntigheid in het bitter. (AS)

Château La Dominique, Saint-Emilion 1997, 1499 fr. (primeur: 1600 fr.)

Goede somber diepe kleur van gelagerde wijn, rijpe neus met getoaste eik en een soepel aanzettende smaak met volkomen toegedekte smakelijke tannines. Klassieke, grote wijn. (HVH)

Cos d'Estournel, Saint-Estèphe 1997, 2399 fr. (primeur: 2650 fr.)

Intense kleur en veel hout in de neus en veel merlot in de onderbouw, smaak met grote finesse, maar iets stroeve tannines van het millésime. (JBr)

Château Gruaud-Larose, Saint-Julien 1997, 1799 fr. (primeur: 2000 fr.)

Sombere goede kleurnuance van de lagering en een fijne en diepe neus, de smaak is soepel in de aanzet en streng in de evolutie maar de tannines zijn goed gedekt. (HVH)

Château Léoville-Barton, Saint-Julien 1997, 1499 fr. (primeur: 1510 fr.)

Sterk getoaste neus met ingesloten finesse, die echter wat rijpheid mist in de fruitexpressie, de smaak zet soepel aan en gaat evenwichtig en complex voort met uitgebouwde finesse en lengte. (HVL)

Château Léoville-Poyferré, Saint-Julien 1997, 1299 fr. (primeur: 1460 fr.)

Zachte en brede neus en een prachtig gevulde smaak, evenwichtig en lang met schitterende tannines. Zal waarschijnlijk prachtig evolueren. (JB)

Château Ducru-Beaucaillou, Saint-Julien 1997, 2299 fr. (primeur:2400 fr.)

Klassieke, evenwichtig uitgebouwde wijn met een zekere stevigheid. Geslaagd. (JBr)

Château Branaire-Ducru, Saint-Julien 1997, 1099 fr. (primeur: 1130 fr.)

Neus met zwart fruit en versmolten hout, evenwichtige en fijn gestructureerde smaak met lengte. (HVL)

Château Talbot, Saint-Julien 1997, 1059 fr. (primeur: 1130fr.)

Brede neus met kleine metaaltoets, vlezig gestructureerde smaak met verwerkte tannines, mooi fruit en lengte. (DB)

en de winnaars zijn

Deze twaalf bordeauxs van 1997 kregen een unaniem positieve eindbeoordeling aan de proeftafel:

Château Beaumont, Haut-Médoc 1997, 389 fr., evenwichtig zacht en elegant.

Château Sociando-Mallet, Haut-Médoc 1997, 1059 fr., densiteit en soepelheid. Om nog te bewaren.

Pavillon Rouge du Château Margaux, Margaux 1997, 1249 fr., evenwichtig en krachtig.

Château Pichon-Longueville Baron, Pauillac 1997, 1829 fr., klassieke stevige Pauillac.

Château Lynch-Bages, Pauillac 1997, 1699 fr., suave zachte tannines.

Domaine de Chevalier, Pessac-Léognan 1997, 1199 fr., vlezig en streng.

Château Grand-Mayne, Saint-Emilion 1997, 1499 fr., concentratie en streng evenwicht.

Château La Dominique, Saint-Emilion 1997, 1499 fr., klassieke grote wijn.

Cos d'Estournel, Saint-Estèphe 1997, 2399 fr., streng klassewerk.

Château Léoville-Barton, Saint-Julien 1997, 1499 fr., strak en volmaakt geknoopt.

Château Léoville-Poyferré, Saint-Julien 1997, 1299 fr., smakelijke, gave charme.

Château Ducru-Beaucaillou, Saint-Julien 1997, 2299 fr., fijn en stevig samen, nu al smakelijk.

Herwig Van Hove / Foto's Gerald Dauphin