1. Kubisme in stijl

Meer dan veertig jaar wonen ze al samen, een amateurkunsthistoricus en een schilder. Ze ruilden hun klassieke woning op het platteland in voor een modern rijtjeshuis in Bilzen. Hij kreeg op de eerste verdieping een bureau en leeshoek, zij in de nok een atelier. Uit die ruimten springen balkons, die meteen ook een opening vormen naar de straat en de stad. Het pand, een voormalige garage, kreeg zo een spectaculair nieuw uitzicht. Achter de gevel bevindt zich een smalle strook van 5 meter breed en 17 meter lang. Een uitdaging voor de Egyptische architect Bassam El Okeily, die zich uitleefde met licht en schaduw. Het resultaat is onverwachte openheid en verrassende perspectieven.
...

Meer dan veertig jaar wonen ze al samen, een amateurkunsthistoricus en een schilder. Ze ruilden hun klassieke woning op het platteland in voor een modern rijtjeshuis in Bilzen. Hij kreeg op de eerste verdieping een bureau en leeshoek, zij in de nok een atelier. Uit die ruimten springen balkons, die meteen ook een opening vormen naar de straat en de stad. Het pand, een voormalige garage, kreeg zo een spectaculair nieuw uitzicht. Achter de gevel bevindt zich een smalle strook van 5 meter breed en 17 meter lang. Een uitdaging voor de Egyptische architect Bassam El Okeily, die zich uitleefde met licht en schaduw. Het resultaat is onverwachte openheid en verrassende perspectieven.De benedenverdieping is vijf bij zeventien meter. Doordat je in de lengte tot aan de tuin en in de hoogte tot aan de nok kunt kijken, geeft de inkom toch een open gevoel. De architect heeft bovendien het plafond laten oplopen : aan de voordeur twee meter en veertig centimeter hoog, aan de tuin drie meter. "Een heel zachte helling", verduidelijkt El Okeily. "Je merkt het bijna niet. Ik hou ervan om iets te suggereren. Een vleugje parfum is toch ook sterker dan een te dominante geur ?""Een woning van zeventien meter diep krijg je niet verlicht via de voor- en achtergevel alleen. Dan moet je in het midden licht gaan zoeken", weet architect Bassam El Okeily. Daarom is in twee lichtkoepels voorzien. "Ze delen de ruimten bovendien goed op : de eetruimte en het salon worden zo emotioneel gescheiden. Veel licht doet inderdaad een ruimte groter lijken, maar het is niet altijd nodig om het maximale licht te zoeken. Je apprecieert licht enkel als je uit de schaduw komt. Dat samenspel intrigeert me." Vlak achter de garage plakte de architect het keukenblok : plafondhoge inbouwkasten en een kookeiland met Corianblad. In wit om de eenheid te bewaren. De zwarte stoelen van Verner Panton, heruitgebracht bij Vitra, brengen contrast. Net als de kleurrijke gele Poldersofa en de poefjes van Hella Jongerius van hetzelfde merk. Door de tuin heel eenvoudig te houden en de binnen- en buitenmuren als één geheel te presenteren, loopt binnen en buiten moeiteloos in elkaar over. De hoge smalle terrasdeur in het midden van het bijna onzichtbare raam versterkt het verlengeffect. De Japanse boom brachten de eigenaars mee uit hun vorige woning. Architect Bassam El Okeily (35) is een Egyptenaar die opgroeide in Alexandrië, Casablanca en Duitsland. Hij ging in Parijs architectuur studeren en sloot zich aan bij Architecten zonder grenzen. Op zo'n bijeenkomst ontmoette hij de Belgische architect Karla Menten met wie hij begon samen te werken. Zij vroeg hem om het huis van haar ouders te tekenen. Het was zijn eerste opdracht in België, maar de visites aan ons land bevielen hem zo goed dat hij nu al bijna een jaar in Brussel woont. www.bassamelokeily.com Dit huis staat op een kleine lap grond van 20 bij 20 meter. "Klein, maar mooi gelegen aan een natuurgebied met duinen, waardoor je toch geniet van een weids gevoel en uitzicht", legt Bruno Delva uit. De bouwzone meet maar 10 bij 10 meter. Bovendien wilde Bruno een zo klein mogelijke voetafdruk. Door de open carport wordt de basis van de woning trouwens nog extra beperkt. Het huis werd als een betonnen doos ontworpen. "Jaren geleden was ik in San Diego en zag er de prachtige betonnen constructies van Louis Kahn voor het Salt Lake Institute", vertelt de ontwerper. "Ik was daar helemaal weg van en dacht er toen al aan om ooit voor mezelf zo'n vakantiewoning te bouwen. Dit is dus het resultaat. De keuze voor beton ligt voor de hand, omdat dit zilvergrijze materiaal perfect past bij de duinen en het helmgras. Daarom ook zijn de ramen in afromosiahout, dat geleidelijk grijs wordt. Ik heb bovendien geprobeerd om van de ruwbouw zoveel mogelijk de afbouw te maken. We gebruikten voor het gieten een Japans procedé waardoor de muren mooi glad zijn en geen verdere afwerking vereisen.""Het moest dus een compacte woning worden, waardoor ik wat moest goochelen met de structuur, die vrij simpel is. De trap zit in het midden en verbindt alle ruimtes, waardoor gangen overbodig zijn. Hij is trouwens grotendeels transparant, zoals veel onderdelen van dit gebouw. Van overal kun je de omgeving bewonderen. Je leeft hier dus met de natuur in huis. Omwille van het uitzicht werd het gebouw ook wat hoger opgetrokken, met boven een soort belvedère. Daarvoor dienden enkele afwijkingen op de stedenbouwkundige voorschriften te worden aangevraagd. Maar dit was geen probleem, want in Oostduinkerke worden moderne creaties net wat aangemoedigd. Je ziet hier ook meer en meer hedendaagse architectuur."De afwerking is eenvoudig maar verfijnd. Er zijn geen plinten en de elektrische schakelaars (Niko) zijn quasi onzichtbaar. De woning is voorzien van vloerverwarming die onder een cementen gietvloer zit. Ook de door Bruno ontworpen Obumexkeuken is strak en functioneel. "Het is immers de bedoeling dat je je hier in een handomdraai kunt installeren en weer wegglippen. En dat er ook later weinig onderhoud is en de materialen toch mooi verouderen. Dat zijn de extra kwaliteiten van een goed tweede verblijf, waar ik tot rust kom en waar ik toch ook gemakkelijk op mijn laptop kan werken."Het gebouw werd als een vakantiewoning ontworpen. "Dus een gemakkelijk te onderhouden plek, waar je vrienden en familie kunt ontvangen en laten overnachten", legt de ontwerper uit. "Daarom zijn er liefst tien slaapplaatsen en twee kleine badkamers. Je kunt hier gemakkelijk vijftien à twintig mensen ontvangen. Zelfs dan blijft het aangenaam, doordat het hier weliswaar niet groot, maar wel ruimtelijk is. Dankzij de doorzichten en de vrij hoge plafonds krijg je nooit het gevoel te worden opgesloten." Het is meer dan een zomerwoning, want ook in de winter verblijft Bruno hier veelvuldig met zijn gezin. Daarom is de leefruimte voorzien van een open haard, die voor Bruno onontbeerlijk is tijdens de gure winteravonden, als de wind over het huis blaast. Info : www.A2d.be Over de vraag hoe groot haar appartement in Kopenhagen is, hoeft Hanne Bruun Møller niet lang na te denken. "Niet groot genoeg", vindt ze. Volgens de papieren beschikt ze over 111 vierkante meter, maar in de praktijk zijn dat er slechts 90, zo legt ze uit. Elke centimeter telt dus. In de loop der jaren bleek het nog een hele klus om iedereen een eigen plekje te geven. Nog altijd hebben de gezinsleden soms het gevoel dat de muren op hen afkomen. "Toch kwam het nooit in ons op om te verhuizen en hebben we telkens naar oplossingen gezocht om hier met z'n allen een draai te vinden", aldus Hanne. Ze spraken al hun creativiteit aan om er een mouw aan te passen. Iedereen heeft een plek voor zichzelf gekregen, hoe krap bemeten ook. Hier een blik op de woonkamer, waar strakke lijnen het beeld beheersen. De verrijdbare eettafel en de bank langs de muur besparen ruimte en verhogen de flexibiliteit.Hanne kocht het appartement twaalf jaar geleden, toen ze vanuit het noorden van Denemarken, waar ze gewend was aan ruime huizen en vrije natuur, hierheen kwam. "Het was een hele aanpassing", vertelt ze over haar verhuizing naar de grote stad. "Toch zijn we allemaal bijzonder in onze nopjes met de ligging in het hart van de stad en op een steenworp van de meren. Het hele gezin geniet er elke dag van." Alles is ook met de fiets bereikbaar. Het water waarop ze uitkijken, weerspiegelt het daglicht en is van 's ochtends tot 's avonds zichtbaar aanwezig. "Ik hou niet zo van gordijnen, omdat ik vind dat ze te veel licht tegenhouden", vertelt Hanne. "Wel hebben we stores, maar die gaat alleen 's avonds dicht. Overdag hoeft dat niet, want we hebben geen overburen die naar binnen kunnen kijken. Daglicht is erg belangrijk voor me." Vanwege de beperkte ruimte is het essentieel om het appartement netjes aan kant te houden. Alles wordt meteen opgeruimd om de evenwichtige, vredige sfeer niet te doorbreken. Hanne koopt altijd spullen die zich makkelijk laten opbergen en verplaatsen of een extra functie kunnen krijgen. Een slimme opbergoplossing : een groot deel van de boekencollectie heeft een plaats gekregen op At Bo-planken die Hanne achter de woonkamerdeur heeft opgehangen.In haar zelf opgeknapte keuken heeft Hanne voor dezelfde muur- en vloerafwerking gekozen als in de rest van het appartement. De bovenkastjes zijn vervangen door planken. Het keukenblok komt van HTH, de oven en het fornuis zijn allebei van Voss. De indeling van de keuken is onveranderd gebleven. "Ik heb een zwak voor zwart en keer er telkens weer naar terug", vertelt Hanne over haar keuze voor zwart als hoofdkleur. De gekozen materialen zijn overwegend rustiek van karakter en gaan gehuld in zachte kleuren. De keukendeur is weggehaald om plaats te maken voor de planken waar nu glazen en servies op staan. Rond de zelfgemaakte tafel staan voldoende Arne Jacobsen-stoelen en Ikea-krukken vooriedereen. Het raam in de kamer van Rose is voorzien van een zitvensterbank. Net als in de rest van het appartement is de krappe ruimte ook hier optimaal benut.Om te beginnen werd de woonkamer opgesplitst om de tweeling een eigen kamer te kunnen geven, die vervolgens op zijn beurt eveneens in tweeën werd gedeeld. In een gemeenschappelijke ruimte staan onder andere de computers. Onder het hoge stapelbed hangen planken voor kleren en andere spullen. De ene zoon slaapt erboven, de andere aan de andere kant van de kamer in een laag bed. De twee delen worden van elkaar gescheiden door schuifdeuren voor de nodige privacy. Bij het opsplitsen van de kamers heeft Hanne er telkens op gelet genoeg ruimte over te houden om te spelen en rond te lopen. Verder moeten de kinderen van tijd tot tijd afscheid nemen van oud speelgoed, dat anders alleen maar in de weg ligt. Dankzij dit soort oplossingen biedt het kleine appartement genoeg ruimte voor een groot gezin. Door Leen Creve Foto's Tim Van de Velde; Door Piet Swimberghe Foto's Jan Verlinde; Door Lykke Foged