Brasserie à Vapeur: ambachtsman Jean-Louis Dits vertelt over de laatste stoombrouwerij ter wereld

© Tony Le Duc

Welke culinaire schatten heeft België te bieden? We zoeken het lekker lokaal, van de Vlaamse velden tot de Ardense bossen.

Wie? Brasserie à Vapeur

Specialiteit? Bier

Waar? Pipaix, sinds 1984

De stoombrouwerij van Pipaix is fascinerend erfgoed: de stoommachine van twaalf pk, vervaardigd in 1894, deed eerst en vooral dienst bij het brouwen, maar werd ook ingezet bij agrarische taken, zoals het hakselen van stro voor de paarden. We bekijken de merkwaardige installatie van dichtbij tijdens een van de brouwsessies georganiseerd door Jean-Louis Dits, de ambachtsman die dit wonder in 1984 van de vergetelheid redde.

Om negen uur ’s ochtends zijn we getuige van het beslaan van de mout (het maïshen), en naarmate de dag vordert – de brouwzaal verandert geleidelijk aan in een stoombad – ontvouwt zich het proces van de bierproductie. Het mooiste moment? De middag, wanneer de lunch wordt geserveerd. Naast het bierbrouwen bereidt Jean-Louis, geholpen door zijn vrouw Vinciane en enkele vrijwilligers, een gedenkwaardig buffet met huisgemaakte producten: zelfgebakken brood dat door de brouwer zelf van zemelen werd voorzien, soep met groenten uit de tuin, gekookte ham, zelfgerookte zalm, verfijnde kazen van boerderijen uit de streek en eieren van de scharrelkippen achter de brouwerij.

Gepassioneerd stoombierbrouwer Jean-Louis Dits. © Tony Le Duc

Of het nu het karaktervolle blondje La Vapeur en Folie is of La Vapeur d’Halloween, op basis van pompoen, elk bier kreeg een vrolijk, jongensachtig etiket. Dits noemt zichzelf dan ook “een soixante-huitard die ten strijde trekt tegen het systeem, de zucht naar winst en de daaruit voortvloeiende ontmenselijking”. Onze favoriet is La Saison de Pipaix, een origineel Saison-bier op basis van een recept uit de beginjaren van de boerderij-brouwerij. “Ik kreeg dit recept, mooi gekalligrafeerd in een oud notitieboekje, van de vorige brouwer, Gaston Biset”, vertelt Dits. Zelf zal hij die meer dan tweehonderd jaar oude vakkennis ook ooit doorgeven aan iemand die dit unieke avontuur durft aan te gaan: de voortzetting van de traditie van de laatste stoombrouwerij ter wereld.

Jean-Louis Dits vertelt gepassioneerd over de geschiedenis van Saison: “De boeren-brouwers brouwden in de winter een bier dat bestemd was voor het oogstseizoen, om de arbeiders op de velden te verfrissen. Het moest dus een licht bier zijn met niet meer dan twee à drie procent alcohol en dorstlessend bij elke temperatuur. Vandaar de kruiden en de licht zurige smaak. Door de verhitting hield deze drank bovendien minder gezondheidsrisico’s in dan water.” Sinds kort overschrijdt Saison de grenzen van Wallonië en is het verkrijgbaar in Vlaanderen (De Glazen Toren) en Brussel (Brasserie de la Senne).

Een recept met Saison-bier vind je op weekend.knack.be/culinair/

Verkooppunten

Ter plaatse, tijdens de brouwsessies die elke laatste zaterdag van de maand plaatsvinden (meer info op de Facebookpagina van de brouwerij). Rue du Maréchal 1, 7904 Pipaix. vapeur.com

Meer info: terroir.be

Partner Content