Goudgebakken pie

17/10/16 om 14:05 - Bijgewerkt om 17:49

Pie is een hartig of zoet gerecht met smaakvolle vulling verpakt in een heerlijk krokant deeg. Uitgesproken herfstvoedsel en comfort food pur sang. Wij serveren je zes recepten om van te smullen.

Goudgebakken pie

Pies kunnen rekenen op een lange geschiedenis. Ze werden oorspronkelijk gebakken om voedsel te bewaren. Vroeger werd rechtstreeks in het vuur of op kolen gebakken. Het grote probleem was dat voedsel verbrandde en sappigheid verloor. Door het te omwikkelen met bladeren, modder of klei werd het minder taai. Klei werd gaandeweg vervangen door deeg. Dit deeg van meel en water vormde een hermetische korst, zodat de vulling lang intact bleef. De deeglaag was erg dik om uren baktijd te kunnen doorstaan, ze was dan ook hard en quasi oneetbaar.

Pie veroverde aldus een speciale plaats in de geschiedenis van de voeding. Het inpakken van voedsel is inderdaad een ingenieus idee: vlees, groenten, of fruit behouden hun delicate smaak en sap in een korst. Pies worden zowat overal ter wereld gemaakt en zijn misschien wel het meest gebakken home-made product.

Wereldwijd

Pie is een typisch Engelse traditie. Lang was het dé werkmanslunch bij uitstek voor boeren, vissers, schaapherders en arbeiders die energie nodig hadden voor hun zware werk. Een pie combineerde simpel en sober eten met lokale ingrediënten. Gekend zijn de sheperd's pie of herderspie die gemaakt werd met restjes lamsvlees en in de picknickmand van herders belandde. Of Cornish pastry uit het Britse graafschap Cornwall. Mijnwerkers namen ze mee als lunchpakket. De deegverpakking beschermde het voedsel in de vuile mijnomgeving. De dikke deegrand werd op een speciale manier gevouwen en diende als handvat voor de eter. Ze aten het deeg niet op maar gooiden het weg, hun handen waren immers te vuil en de delfstof die ze opgroeven was vaak ook erg giftig.

Via hun wereldreizen introduceerden de Britten de pie elders ter wereld. Nieuw-Zeeland en Australië zijn voormalige Engelse kolonies, ze hebben de Engelse pie verder ontwikkeld tot een ware traditie. In Australie tref je voornamelijk hartige versies zoals de populaire minced beef pie. Amerikanen zijn echte piebakkers, doorgaans in zoete versies. De mierzoete pumpkin pie is er een traditioneel nagerecht op 4 juli, Thanksgiving Day. England heeft dan weer een grote traditie van hartige variaties.

Lekker én sierlijk

Pie van kip

Pie van kip © heikki verdurme

Behalve bijzonder lekker kunnen pies ook erg mooi zijn. Vaak worden het deksel en de rand rijkelijk versierd. Vooral het deksel van de pie leent zich tot ware kunstwerkjes. Voor een perfect evenwichtig dessin maak je een tekening op papier. Vouw het papier in vieren en teken een versiering op het bovenste kwartje. Knip de uitsparingen uit. Als je het papier nu openvouwt krijg je de volledige tekening en kan je het dessin op het deegdeksel leggen. Trek de uitsnijdingen na met een scherp mes.

Maar het kan natuurlijk veel nonchalanter. Gewoon wat inkervingen in het deksel geven al verrassende resultaten. Leuke versieringen van de rand maak je met indrukkingen van de tanden van een vork, de platte kant van een mes, je vingers of wat je maar kan bedenken. Uitsteekvormpjes zijn ook een prima optie. Je legt de bekomen vormen dakpansgewijs over elkaar. Met uitsteekvormpjes van letters zet je een bijzondere tekst op het deksel, met andere vormpjes maak je een mooi dessin. Een reeks sterren of kerstboompjes voor de eindejaarsfeest bijvoorbeeld, of dieren voor een kinderfeestje, een waaier bloemen voor Moederdag of zomaar een attentie. De mogelijkheden zijn oneindig.

Maak zeker de bovenrand van de bodem nat of bestrijk hem met eiwit of eigeel voor je het deksel erop zet, anders kleven ze niet aan elkaar. Pies krijgen een mooie glans als ze ingekwast worden met eigeel dat werd verdund met water. Bak de pie op 180 tot 200 graden gedurende 20 minuten als het om kleine afzonderlijke exemplaren gaat, grotere pies blijven uiteraard langer in de oven.

Pie kan robuust of delicaat zjjn, in een royale ovenschaal of als kleine individuele porties. Gebruik bij voorkeur geen te grote vormen, omdat de inhoud wel eens door de bodem kan zakken als deze niet goed gaart door de vulling.

Elke pie zijn deeg

Het geheim van een smakelijke pie is zijn deegkorst, die moet goudbruin en knapperig zijn. Piedeeg is eigenlijk een Engels korstdeeg dat simpelweg bestaat uit bloem, boter, water en zout. Naast dit klassiek recept heb je nog een waaier aan mogelijkheden voor het maken van het deeg. Pies lenen zich tot vele stijlen en variaties, zowel wat vulling als deeg betreft. Klassieke gerechten geef je makkelijk een twist. In het deeg kan je kaas, speculaas, gehakte noten, vanille of andere specerijenkruiden verwerken. Het kan alleen maar de smaak van je vulling versterken. Het extraatje dat je toevoegt moet wel perfect huwen met de vulling.

Het basisdeeg voor een zoete of hartige versie is uiteraard verschillend. Voor een zoete versie wordt een vleugje suiker aan het deeg toegevoegd. Voor de thuiskok met weinig tijd biedt kant-en-klaar deeg soelaas. De keuze tussen blader-, zand- of kruimeldeeg hangt af van de vulling die je wenst te gebruiken.

Pie past ook bij elke gelegenheid. Dien hem op als een royaal familiemaal. Hij staat pittig bij de picknick of elegant in een buffet. Serveer hartige pie met een gemengde salade voor een complete maaltijd. Zoete pies zijn echte desserts of een ware eyecatcher op een feestdis. Niets charmeert en onderstreept meer het imago van een degelijke thuiskok dan een goudgebakken pie, recht uit de oven. Eentje waar je fier op bent, en die dan nog eens heerlijk smaakt.

Tekst en foto's Christl Exelmans

Basisingrediënten voor piedeeg

250 g bloem

1 el suiker of zout (naargelang van de vulling)

1/2 tl bakpoeder

180 g koude boter, in stukjes

80 ml koud water

Onze partners