De heide na de brand

08/02/12 om 12:59 - Bijgewerkt om 12:59

Bron: Knack Weekend

Een brand verwoeste een belangrijk deel van de Kalmthoutse Heide. Met de hulp van het steunfonds 'Red De Hei' wordt nu gewerkt aan herstel.

De heide na de brand

© Kevin Lambeets

In mei vorig jaar gingen ruim 600 van de 3750 hectaren van de Kalmthoutse Heide in vlammen op. Wat restte was een zwartgeblakerd landschap: een belangrijk deel van de unieke fauna en flora was verloren gegaan. Momenteel zie je nog weinig zwart op de heide: planten als het pijpenstrootje hebben het land alweer groen gekleurd. Natuur heeft de kracht om zich na een dergelijke ramp te herstellen. Alleen: wat terugkomt is geen heide, maar allerlei andere planten en dieren. Het is een bekend dilemma van veel natuurliefhebbers en -beschermers. De natuur haar gangen laten gaan? Of ingrijpen en trachten de oorspronkelijke flora en fauna te herstellen.

In Kalmthout kiest men voor het laatste. Maar uiteraard kost dat handen vol geld. Daarom werd acht maanden geleden het steunfonds Red De Hei opgericht. Het Agentschap Natuur en Bos (ANB), Natuurpunt en het gemeentebestuur van Kalmthout kregen hierbij de hulp van de Koning Boudewijnstichting, die een projectrekening opende. Het steunfonds moet helpen om de financiële middelen te voorzien om de Kalmthoutse Heide op een verantwoorde manier te herstellen. In en rond het natuurgebied werden tientallen acties opgezet - kermissen, inzamelacties, markten - terwijl ook bedrijven en de gemeente Kalmthout een duit in het zakje deden. Met als resultaat dat inmiddels al méér dan 51.000 euro is ingezameld.

Natuurpunt en ANB gaan deze euro's nu gebruiken om het natuurlijke herstelproces van de heide een handje toe te steken. Het pijpenstrootje, dat nu welig tiert, verhindert immers dat typische heideplanten zoals struikhei n dophei zich kunnen herstellen. Daarom gaat Natuurpunt nu een herder inzetten, wiens schapen het pijpenstrootje korthouden. Verder gaat men plaggen: de vegetatie en de humuslaag worden machinaal afgeschraapt, waardoor er opnieuw een erg voedselarme bodem ontstaat. Precies wat de typische heideplanten nodig hebben. ABN gaat een deel van het ingezamelde geld onder meer gebruiken voor het manueel maaien van het pijpenstrootje en het aankopen van verplaatsbare schapenrasters.

Dit herstelbeheer, met het begrazing, manueel maaien en plaggen zal voor nog minstens vijf jaar verdergezet worden. Er zullen de komende jaren nog vele handen en inspanningen nodig zijn om de Kalmthoutse heide in zijn natuurlijke staat te herstellen. Het steunfonds blijft daarom ook bestaan. En er lopen ook acties waar u zelf aan kunt bijdragen. Wist u trouwens al dat Eva Hensbergen een boek schreef over de brand? Hensbergen is echtgenote van een brandweercommandant en maakte de brand van zeer nabij mee. Het boek, 'De brand op de Kalmthoutse Heide: In het heetst van de strijd', werd uitgegeven door Witsand. Het kost 22,50 euro en de opbrengst gaat naar de herstelwerken. Aangezien de Kalmthoutse heide een geliefd wandeloord is, besloot de toeristische dienst van de provincie Antwerpen om van elke verkochte wandelkaart 'Wandelnetwerk Kempense Heide' (8 euro) één euro af te staan. De kaart is verkrijgbaar in de toeristische infokantoren van Brasschaat, Brecht, Essen, Kalmthout, Kapellen, Stabroek en Wuustwezel, maar u kunt ze ook online bestellen. Verschillende andere wandelnetwerken in Vlaams-Brabant, Limburg en Antwerpen nemen deel aan soortgelijke acties. Naast financiële hulp zijn ook vrijwilligers welkom. Alle acties in het kader van Red De Hei en de opbrengsten ervan worden verzameld op de website website en kenbaar gemaakt via defacebookpagina.

Lees meer over:

Onze partners